Қазіргі әлемдік әлеуметтік лингвистиканың проблемалары

2021

Full text Open access: Gold Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.32523/2616-678x-2021-137-4-22-31
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

. Мақалада әлеуметтік лингвистиканың өзекті деген бірнеше пробемаларытүрлі елдердегі тілдік тәжірибелер бойынша талданып қарастырылады. Мақалада солардың ішінде әсіресе әлеуметтік лингвистикалық категория ретінде қарастырылатынмемлекеттік (ресми) тіл мәселесі арнайы сөз болады. Бұл мәселе, біріншеден, талап пенміндет және екіншіден, тілге қатысты жауапкершілікті белгілеу тұрғысынан қарастырыла отырып, Балтық жағалауы елдері, Грузия, Армения, Әзербайжан, Өзбекстан,Тәжікстан, Ресей тағы басқа елдердің тіл саясатының ұстанымдары мысал ретіндеберіледі. Одан әрі тіл құрылысы, тілдік ахуал мәселелері талданады. Олар АҚШ-тағыәдеби тілі стандартын ағылшын тілділерге жатпайтындарға, сондай-ақ имигранттарға меңгерту проблемасымен байланысты қаралатындығы тарқатылып айтылады.Ал Германия мен Францияда иммигрант жұмысшылардың тілдік бейімделуі туралышиеленіскен мәселені әлеуметтік лингвистикалық зерттеулер арқылы шешудің жолғақойылғаны баяндалады. Мұнан кейін кеңестік әлеуметтік лингвистикалық зерттеулердің өзге халықтарды «орыстандыру» бағытын ұстанғандығы туралы сөз қозғалады.Осы кеңестік әлеуметтік лингвистиканың жалғасы болып табылатын қазіргі ресейлікәлеуметтік лингвистиканың қазіргі зерттеулеріне шолулар жасалады. Мақала авторлары еліміздегі тілдік ахуал мәселесін әлеуметтік лингвистикалық тұрғыдан зерттеумен оған тиісті ғылыми баға беруде кеңестік замандағы, сондай-ақ қазіргі социолингвист-ғалмдардың ұстанымдарын үлгі етуге болатыны туралы тұжырым жасайды.