Abstract
Мақалада Абай «Қара сөздеріндегі» синоним сөздердің қолданысықарастырылды. Мақалада анализ, синтез, сипаттау, мәнмәтіндік, семантикалықталдау әдістері қолданылды. Абайдың қарасөздерінде көп кездесетін көркемдік, тілгешеберлік қасиеттің бірі көптеген синоним сөздерді өте шебер пайдалана білуі. ОларАбай тілінің көркемдік нәрін арттырып, стильдік бояуын айқындай түседі. Абайдыңтіліндегі синонимдердің стильдік қолданысы: шығарманың экспрессивті-эмоционалдыбояуын аша түсу үшін, белгілі бір ұғымды кеңейтіп, жан-жақты толықтырып айтуүшін; бейнелеуіш тәсіл ретінде градация тудыру үшін қолданылғандығы талқыланады.Мақаланың алғашқы бөлігінде Абай прозасын зерттеген ғалымдардың еңбегібасшылыққа алынады. Негізгі зерттеу бөлімінде Абайдың бірінші қарасөзінен бастап,қырық бесініші қарасөзіне дейін кездесетін синоним сөздер жинақталған. Олардыңбіршамасына семантикалық талдау жұмысы жүргізіліп, синонимдік қатар ретіндегісипаты айқындалады. Сонымен қатар, «Қара сөздерінде» ұшырасқан синонимдердіңбасым бөлігін біріктіретін «адам» концептісі бірнеше мағыналық бөліктергетоптастырылып қарастырылады.