Төрелік дауларды қарау және шешу барысында дәлелдемелерді ұсыну және зерттеу

2026

Closed access Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.63546/3005-2246.2026.14.2.021
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Аталған мақала төрелік дауларды қарау және шешу барысында дәлелдемелерді ұсыну мен зерттеуге арналған. Бүгінгі таңда төрелік талқылауда тараптардың ұсынған дәлелдемелері істің дұрыс әрі объективті қаралып, шешілуіне елеулі әсер етеді. Төрелік дау туындаған кезде талап қоюшы талап арызын негіздеу үшін оған тиісті дәлелдемелерді қоса береді. Төрелік дауларды қарау және шешу барысында дәлелдеу көбіне тараптардың өз талаптары мен қарсылықтарын негіздеуге бағытталады. Тараптардың дәлелдемелерді ұсынуы және оларды зерттеу жарыспалылық қағидатының негізгі көріністерінің бірі болып табылады. Төрелік талқылауда тараптардың ұсынған дәлелдемелері жан-жақты зерттеліп, объективті бағаланғаннан кейін ғана шешім қабылданады. Сонымен қатар, автор төрелік талқылауда іс бойынша ұсынылған дәлелдемелерді бағалаудың маңыздылығына назар аударады. Азаматтық-құқықтық дауларда көбіне құжаттардың шынайылығы, келісімдерге заңсыз өзгерістер енгізілуі, міндеттемелердің орындалмауы және өзге де мән-жайлар қарастырылады. Осыған байланысты төреші тараптардың әрбір ұсынған дәлелдемесін өзінің ішкі сенімі негізінде бағалауы қажет. Төрелік талқылауды цифрландыру жағдайында электрондық дәлелдемелерді пайдалану барған сайын кеңінен қолданылып келеді. Бұл төрелік талқылаудың жеделдігіне, объективтілігіне және ашықтығына оң әсер етеді. Қағаз түріндегі дәлелдемелерді өңдеу көп уақытты талап ететіндіктен, электрондық дәлелдемелердің негізгі артықшылықтарының бірі – дауларды қарау мерзімдерін қысқарту және ұсынылған материалдарды жедел зерделеу мүмкіндігін қамтамасыз ету болып табылады.