1920-1930 ЖЫЛДАРЫ ҚЫЗЫЛОРДА ҚАЛАСЫНДА АРНАУЛЫ ОРТА ЖӘНЕ ЖОҒАРЫ ОҚУ ОРЫНДАРЫНЫҢ ҚҰРЫЛУЫ

2026

Closed access Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.47500/2026.v26.i2.16
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Мақаланың мақсаты – 1925–1929 жылдары Қазақстанның астанасы болған Қызылорда қаласында ХХ ғасырдың 20–30-жылдарында арнаулы орта және жоғары оқу орындарының пайда болуы, қалыптасуы және олардың даму тарихындағы кейбір күрделі мәселелерді қарастыру. Зерттеу барысында тарихи құжаттар мен ғылыми әдебиеттерді талдау арқылы Қызылорда қаласында ХХ ғасырдың 20-жылдарында бірнеше техникум ашылып, олардың екінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін республика экономикасы үшін қажетті мамандар даярлауда маңызды орын алғаны анықталды. Сонымен қатар мақалада сталиндік тоталитарлық режимнің бір көрінісі ретінде «кеңестік билікке сенімсіз» деп танылған халықтарды депортациялау науқанына ұшыраған КСРО-ның Қиыр Шығыс бөлігіндегі корей этносының бір бөлігінің Қазақстанға жер аударылып, кейін Қызылордаға орналастырылуы қарастырылады. Осыған байланысты қалада корей мектептері мен корей тілінде білім беретін педагогикалық институттың қызметі жолға қойылғаны, алайда большевиктік биліктің талабымен көп ұзамай жабылып, қазақ және орыс тілінде оқытатын жоғары оқу орнына айналғаны нақты деректер негізінде сипатталады. Авторлар аталған үдерістерді тың тарихи құжаттар арқылы талдап, Қызылорда қаласының білім беру тарихындағы осы күрделі кезеңді алғаш рет ғылыми айналымға ұсынады.