Abstract
Мақалада отандық орта және арнайы Назарбаев зияткерлік мектебі, Республикалық физика-математика мектебі сынды математика пәні тереңдетіліп оқытылатын мектеп оқулықтарындағы статистиканың теориялық және практикалық мазмұны, берілу реті мен көлемі қарастырылады. Статистика ғылым мен техникадағы қолданыс аясы күн сайын кеңейіп, машиналық оқыту, жасанды интеллект, биостатистика, психометрия, Data Science, киберстатистика сияқты жаңа ғылым бағыттарының туындауына негіз болумен қатар өзі де қарқынды дамып жатқан салыстырмалы түрдегі жаңа математика саласы. Ғылым мен техниканы қоса әрбір адам күнделікті өмірде қолданатын статистика элементтерін мектеп бағдарламасы аясында оқыту бәсекеге қабілетті, функционалды сауатты ұрпақ тәрбиелеудің алғышарттарының бірін құрағандықтан орта мектеп оқулықтарындағы статистика мазмұнына шолу жасау және оларды берудің тиімді әдістемелерін ұсыну білім саласы үшін өзекті болып табылады. Отандық жалпы білім беру мектептері, Назарбаев зияткерлік мектептері, Республикалық физика-математика мектептері, сонымен қатар Ресей Федерациясы, Қытай Халық Республикасы, Сингапур, Америка Құрама Штаттары елдерінің білім беру бағдарламаларына, оқулықтары мен статистика маңызы және оны оқыту әдістемелеріне арналған бірқатар мақалаларға шолу барысында аталған елдердің мектеп математикасында статистика қандай мазмұнда, қандай әдістемелік тұрғыдан берілетіндігі анықталды. Және де математикалық күтім мен диспесия ұғымдарының статистикадағы сәйкес баламалары болатын орташа мән, таңдамалық дисперсия сынды маңызды сандық сипаттамалар мысалында статистиканы оқыту әдістемесі және әрбір ұғымды жүйелі, қабылдануының себеп-салдары түсіндіріле отырып беру қажеттігі баяндалды. Нәтижесінде мектеп қабырғасында статистиканы берудің тиімді тұстары жайлы ұсыныстар әзірленді