KAZAK KAHRAMANLIK MASALLARINDA EPİK GELENEK VE ANLATI YAPISI

2026

Full text Open access: Gold Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.59358/ayt.1854796
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Kazak kahramanlık masallarında olay örgüsü; kozmik veya toplumsal düzenin bozulmasıyla (eksiklik/tehdit) tetiklenmekte; kahramanın (batır) rüştünü ispat etmek ve erginleşmek amacıyla çıktığı sembolik yolculuk ile bu süreçte doğaüstü varlıklarla (ejderha, dev, jalmavız, mıstan vb.) girdiği mücadeleler etrafında dinamik bir yapı kazanmaktadır. Bu anlatılar, klasik destanlardan farklı olarak makro-toplumsal olaylardan ziyade; aile, oba veya tayfa gibi mikro sosyal birimleri merkeze alan bireysel kahramanlık serüvenlerine odaklanmaktadır. Bu çalışmada Türk dünyası sözlü anlatı geleneği içerisinde epik düşüncenin masal formuna dönüşmüş özgün bir evresini temsil eden Kazak kahramanlık masallarının yapısal, tematik ve dilsel parametreler ışığında çözümlemesi amaçlanmaktadır. Araştırmanın temel materyalini, Doç. Dr. Seyfullah Yıldırım tarafından derlenerek Türkiye Türkçesine aktarılan kahramanlık masalları oluşturmaktadır. Nitel araştırma paradigması içerisinde metin merkezli çözümleme ve karşılaştırmalı analiz teknikleri kullanılmıştır. İlgili metinler zihniyet, yapı, tema, dil ve anlatım unsurları ekseninde disiplinler arası bir perspektifle akademik değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Söz konusu masalların yapısal ve anlamsal özellikleri ele alınarak, Türk dünyası folkloristik araştırmalarına bütüncül ve teorik bir çerçeve sunması hedeflenmiştir.