КИБЕРҚАУІПТЕР ЖАҒДАЙЫНДА АҚПАРАТТЫҚ ҚАУІПСІЗДІКТІ ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУДІҢ ФИЗИКАЛЫҚ ТӘСІЛДЕРІ

2025

Full text Open access: Hybrid Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.52167/1609-1817-2025-140-5-94-102
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Қазіргі таңда ақпараттық қауіпсіздік мәселелері қоғамның барлық салалары үшін стратегиялық маңызға ие болып отыр. Мемлекеттік басқарудан бастап жеке бизнес құрылымдарға дейінгі барлық ұйымдар деректердің құпиялылығы мен тұтастығын сақтауға тәуелді. Ақпараттық жүйелердің үздіксіз жұмыс істеуі мен сенімділігі киберқауіптер санының артуымен және зиянды бағдарламалардың күрделенуімен тікелей байланысты. Зиянды кодтар мен кибершабуылдар бағдарламалық осалдықтар арқылы ғана емес, сонымен қатар физикалық инфрақұрылымның әлсіз тұстарын пайдалану арқылы жүзеге асырылады. Бұл мақалада ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз етудің физикалық тәсілдері мен олардың киберқауіптермен күрестегі өзара байланысы кешенді түрде қарастырылған. Зерттеу барысында ақпараттық инфрақұрылымның қорғаныс деңгейлері, физикалық қорғау элементтерінің функционалды мүмкіндіктері және аппараттық шешімдердің тиімділігі талданады. Сонымен қатар, физикалық қауіпсіздік жүйелерін интеллектуализациялау бағытындағы заманауи үрдістер мен жасанды интеллектке негізделген мониторинг жүйелерінің рөлі сипатталады. Мақалада ұсынылған тәсілдер ақпараттық жүйелердің тұтастығын, құпиялылығын және қолжетімділігін арттыруға бағытталған. Зерттеу нәтижелері физикалық және логикалық қорғау әдістерін интеграциялау арқылы ақпараттық қауіпсіздік деңгейін оңтайландырудың тиімділігін дәлелдейді. Бұл қорытындылар киберқауіптер жағдайында кешенді қауіпсіздік жүйесін қалыптастыруға ғылыми негіз бола алады.