Қазақстан Республикасының заң шығарушы органының реформасын салыстырмалы талдау

2025

Full text Open access: Gold Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.48010/aa.v103i4.808
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Мемлекеттің заң шығарушы, атқарушы және сот билігінің болуы биліктің бөлінуі қағидасының негізін құрайды. Заң шығарушы биліктің болуы мемлекеттіліктің қажетті шарты ретінде қабылданған. Мемлекеттердегі заң шығарушы органдардың құрылымы әр мемлекеттің ішкі құрылымдық ерекшеліктеріне қатысты бір палаталы немесе екі палаталы түріне негізделеді.Қазақстан Республикасының Конституциясына сәйкес Қазақстан Республи-касының заң шығару билігiн жүзеге асыратын Парламент – Сенат және Мәжіліс палаталарының қызметін қамтиды. 2025 жылдың 8 қыркүйегінде Қазақстан Республикасы Президенті Қ.К.Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауында маңызды бастамалардың бірі әлемде кеңінен таралған бір палаталы Парламентке көшу қажеттілігі баяндалды. Бұл маңызды реформа 2027 жылы жалпыхалықтық референдум өткізу арқылы халық қолдауымен жүзеге асатынын баяндады. Мемлекет басшысы еліміздегі жоспарланған реформа «Әділетті және қуатты Қазақстанды» құру мақсатындағы маңызды қадамдар ел игілігіне қызмет ететіне үмітті екендігін білдірді.Ғылыми зерттеулерде екі палаталы жүйені қолдайтын және қарсы көзқарастағы пікірлер де бар. Бір палаталы және екі палаталы жүйенің саяси шешім қабылдау процестеріндегі артықшылықтарымен қатар кемшіліктері де баяндалған бұл мақалада Қазақстан Республикасының заң шығарушы орган қызметін Түркия Республикасының тәжірибесімен салыстырмалы талдау жасалынады.