Екінші тілді меңгеру: ересек тіл үйренушілердің қазақ тілі септік жүйесін меңгерудегі қателерін талдау (түркімен студенттердің материалдары бойынша)

2025

Full text Open access: Gold Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.26577/ejph2025199323
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Мақала қазақ тіл біліміне жаңа ғылыми серпіліс ретінде соңғы жылдары өзге қырынан қарастырылып, практикалық маңызға ие болып отырған екінші тілді меңгеру және ересек тіл үйренушілердің қателерін талдауға арналады. Мақалада қолданбалы тіл білімі шеңберіндегі екінші тілді меңгеру, қателерді талдау мәселелерін зерттеген шетелдік ғалымдардың ғылыми еңбектеріне шолу жасалып, аталмыш мәселелерге байланысты жасалған ғылыми анықтамалары, тұжырымдары талқыланды. Мақалада жаппай жинақтау, топтау, сұрыптау, ғылыми сипаттама әдісі, салыстырмалы әдіс қолданыс тапты. Екінші тілді меңгеру мен ересек тіл үйренушілердің қателерін талдауға байланысты шетелдік ғалымдардың пікірлері салыстырылып, топтастырылды. Сонымен қатар, аралық тіл термині жайлы сөз қозғалып, аралық тілдің пайда болуына ықпал ететін үдерістер, екінші тілді меңгеру кезеңдері сызба түрінде берілді. Мақалада екінші тілді меңгеру мәселесінің теориялық тұстары жан-жақты қарастырылды. Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінде білім алып жүрген ұлты түркімен студенттердің қазақ тілін екінші тіл ретінде үйреніп жүргендіктен, аталмыш мәселеге байланысты зерттеу жүргізіліп, ересек тіл үйренушілердің қателеріне талдау жасалынды. Мақалада тек шетелдік ғалымдардың ғылыми еңбектерінің қарастырылуы екінші тілді меңгеру мәселесінің отандық, яғни қазақ тіл білімі ғылымында әлі де кенжелеп тұрғандығының дәлелі. Түйін сөздер: екінші тілді меңгеру, қателерді талдау, ересек тіл үйренушілер, қолданбалы тіл білімі.