Қазақ интеллектуалдарының мәдени мұраларын және ғылымды дәріптеудің бүгінгі жағдайына контент талдау

2025

Full text Open access: Gold Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.26577/jpcp20259226
Data confidence 85 high
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Мақалада ХХ ғ. І жартысындағы қазақ интеллектуалдарының мұралары мен ғылымның дәріптелу жағдайын анықтаған сандық контент талдау нәтижелері көрсетіледі. Зерттеудің мақсаты Алаш интеллектуалдары мен ғылымның дәріптелу мәдениетінің деңгейін анықтау, сандық деректер арқылы дәріптелу көрсеткішін көрсету. Қазақстандағы мәдениеттану ғылымында контент талдау әдісі арқылы мәдени құбылыстарды қарастырған зерттеулер әзірге жоқ. Сол себепті мақаладағы нәтижелер қоғамдағы мәдени өзгерістерді анықтауда өзекті. Бұл әдістің көмегімен қоғамдық сананы қалыптастыратын ақпарат көздерінің жұмысы анық көрінеді. Мақаланың ғылыми құндылығы мәдени дамудың тәжірибелік құбылысы ретінде көш бастаған зиялыларды бағалай білу және ғылымды кеңірек насихаттау күнделікті ақпарат ретінде қоғамға таратылу тепе-теңдігін нақты дәлелдейді. Нәтижелер бұқаралық мәдениет пен интеллектуал мәдениеттің арасындағы үлкен айырмашылықтарды көрсете алды. Ақпарат кеңістігінде қазақ интеллектуалдарының мұралары мен ғылымдағы жаңалықтарды дәріптеу сандық деректерді жинау арқылы жүйеленген білімді қалыптастыру үшін, қоғамдағы мәдени өзгерістердің динамикасын бақылау үшін қолданылады. Зерттеу деректері отандық интернет сайттарынан алынды. Қазақ халқының ортақ мұраты болған тәуелсіздікті жақындатқан алаш интеллектуалдарының мұраларының және ғылымның дәріптелуін ашық мәселе етіп көрсетеміз. Зерттеу жұмысымыз одан ары жалғасын мазмұнды талдау арқылы табатын болады. Түйін сөздер: ХХ ғ. қазақ интеллектуалдары, алаш зиялылары, ғылым, білім, дәріптеу мәдениеті.