АБАЙ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ҚОЙЛАРДА ЭЙМЕРИОЗДЫҢ ТАРАЛУЫ: КЛИНИКАЛЫҚ ЖӘНЕ МАУСЫМДЫҚ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ

2025

Closed access Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.52578/2305-9397-2025-1-1-71-81
Data confidence 70 medium
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

ТҮЙІН Бұл зерттеу Абай облысындағы қойлар арасында эймериоздың таралуын, түрлік құрамын және маусымдық ерекшеліктерін зерттейді. Эймериоз – жануарлардың ішек-қарын жүйесіне әсер ететін паразитарлық ауру, оның қоздырғыштары Eimeria тұқымдасына жататын протозойлар болып табылады. Зерттеу барысында облыс бойынша 150-ден астам қойдан нәжіс үлгілері алынып, оларда эймериоздың түрлік құрамын анықтау үшін зертханалық зерттеулер жүргізілді. Нәтижелер көрсеткендей, қойларда жиі кездесетін паразиттік түрлердің арасында E. arloingi, E. crandallis және E. parva жетекші орын алады. Сонымен қатар, зерттеу эймериоздың маусымдық таралу ерекшеліктерін айқындады: жаз айларында инвазия деңгейі жоғары, әсіресе жас қозыларда байқалады. Маусымдық өзгерістер климаттық факторларға, соның ішінде ылғалдылықтың жоғарылауына және температураның көтерілуіне байланысты болып келеді. Зерттеу барысында қойлардың жас ерекшеліктеріне байланысты аурудың клиникалық белгілері де анықталды. Жас төлдерде эймериоздың жіті түрі жиі кездессе, ересек қойларда аурудың созылмалы түрі байқалады. Зерттеу нәтижелері Абай облысындағы қой шаруашылықтарында эймериоздың алдын алу мен емдеу шараларын жетілдіру үшін маңызды деректер ұсынады. Бұл ақпараттар ветеринариялық бақылау мен шаруашылықтарды басқаруда тиімді тәсілдерді әзірлеуге негіз бола алады.