ЭТИОЛОГИЯЛЫҚ ЕРТЕГІЛЕРДЕГІ АНИМАЛИСТІК ЛЕКСИКАНЫҢ ЛИНГВОМӘДЕНИ СИПАТЫ (ҚАЗАҚ ЕРТЕГІЛЕРІ БОЙЫНША)

2024

Полный текст Открытый доступ: Gold Метаданные (CSL-JSON)
DOI 10.59102/kufil/2024/iss4pp82-93
Достоверность данных 70 средняя
Как считается эта оценка

Складывается из проверяемых признаков самой записи: есть ли у статьи DOI, сколько независимых источников подтвердили её данные, заполнены ли обязательные поля и насколько свежо последнее подтверждение. Снижают оценку расхождения между источниками и отсутствие идентификатора. Значение от 80 означает, что запись опубликована без дополнительной проверки; от 60 до 79 — что она опубликована с пониженной достоверностью и ручная проверка желательна. Запись, выверенную редактором вручную, пересчёт не опускает ниже 90. Это оценка наших данных о статье, а не оценка самой статьи.

Аннотация

Зерттеуде этиологиялық ертегілердегі анималистік лексика лингвомәдени талдауға алынған. Зерттеудің мақсаты – қазақ ертегілеріндегі анималистік лексиканың лингвомәдени сипатын тіл мен мәдениет байланысында түсіндіру. Зерттеу нысаны ретінде қазақ тіліндегі этиологиялық ертегілерден 1,25 баспа табақ мәтін алынды. Зерттеудің теориялық және әдіснамалық негізіне отандық және шетелдік лингвомәдениеттанушы ғалымдардың тұжырымдары басшылыққа алынды. Зерттеудің жаңалығы алғаш рет қазақ этиологиялық ертегілеріндегі анималистік лексикаға кешенді лингвомәдени талдауынан көрінеді. Мақалаға тіл білімінің антропоөзектік парадигмасы аясында қалыптасқан «тіл-адам-мәдениет» тұжырымдамасы негіз болды. Зерттеу нәтижесінде этиологиялық ертегілердегі анималистік лексика қазақ этносындағы қоғамдық қатынастарды, тілдік санада қалыптасқан ұлттық құндылықтарды, қазақтың психологиясын, философиясын, өмір сүру салтын бейнелейтін мәдени лексика ретінде танылды. Ғылыми зерттеудің теориялық құндылығы лексикалық мағынаны зерттеудегі лингвомәдени тұжырымдардың зерделенуінен көрінеді. Ертегідегі анималистік лексиканы зерттеудің практикалық құндылығы ауқымды ертегі мәтіндерінің талдауға алынуымен және лексиканы лингвомәдени талдауға арналған болашақ ізденістерге материал ретінде пайдалы болуымен түсіндіріледі.