Abstract
В статье исследуется влияние тектонических нарушений на устойчивость донной части карьеров и безопасность извлечения запасов месторождения. Рассматриваются методы численного моделирования для оценки напряженно-деформированного состояния породного массива в условиях наличия геологических нарушений. Основное внимание уделяется моделированию разломов и трещин, их влиянию на структуру и механическое поведение горных пород, а также разработке прогностических моделей с использованием программного обеспечения RS2 и RS3 от компании Rocscience. В статье представлены результаты моделирования, демонстрирующие снижение коэффициента запаса устойчивости борта карьера при наличии тектонического нарушения, и предложены рекомендации по совершенствованию методики учета геологических данных и параметров моделирования. Мақалада тектоникалық бұзылулардың карьерлер түбінің тұрақтылығына және кен орындары қорларын өндіру қауіпсіздігіне әсері қарастырылған. Сандық модельдеу әдістері геологиялық бұзылулар болған кезде тау массасының кернеулі-деформациялық күйін бағалау үшін қарастырылады. Бұзылулар мен жарықшақтарды модельдеуге, олардың тау жыныстарының құрылымы мен механикалық сипаттамалық әсеріне және Rocscience фирмасының RS2 және RS3 бағдарламалық қамтамасыз етуді пайдалана отырып болжамды модельдерін жасауға басты назар аударылады. Мақалада тектоникалық бұзылыс кезінде карьер жағының тұрақтылық коэффициентінің төмендеуін көрсететін модельдеу нәтижелері берілген және геологиялық мәліметтер мен модельдеу параметрлерін есепке алу әдістемесін жетілдіру бойынша ұсыныстар берілген The article investigates the impact of tectonic disruptions on the stability of open pit floor and the safety of resource extraction. Numerical modeling methods are examined to assess the stress-strain state of the rock mass in the presence of geological disturbances. The focus is on simulating faults and fractures, their influence on the structure and mechanical behavior of rock formations, and the development of predictive models using RS2 and RS3 software by Rocscience. The article presents modeling results that demonstrate a decrease in the stability factor of the quarry slope in the presence of tectonic disturbances and offers recommendations for improving the methodology for incorporating geological data and modeling parameters