Abstract
Аңдатпа. Стратегиялық даму құжаттарының болуы әртүрлі деңгейдегі мұражайлар жұмысының басты көрсеткіші болып табылады және мұражай менеджментінің ресми стандарты болып саналады. Осыған сүйене отырып, осы құжаттарды дайындау және құрылымдау маңызды. Ағымдағы тенденцияларға сәйкестік, стратегиялық жоспарларға талдау жүргізу және мұражай ұйымдарының негізгі мақсаттарын сақтау - бұл мұражай қызметінің сәтті дамуына әкелетін нәрсе. Қазіргі заманғы мұражай стратегиясы әлеуметтік-мәдени процестердің заманауи трансформациясы жағдайында қоғаммен байланысты қолдайтын мұражай менеджментінің маңызды құралы екеніне көз жеткізе аламыз. Мақала мұражай ұйымдарында стратегияны әзірлеу және іске асыру мәселелеріне арналған. Стратегия мұражайды сәтті басқару тәуелді болатын көптеген бәсекеге қабілетті әрекеттер мен басқару тәсілдеріне бөлінеді. Жалпы мағынада стратегия - бұл оның позицияларын нығайтуға, келушілерді қанағаттандыруға және мақсаттарға жетуге бағытталған басқару бағдарламасы. Зерттеудің мақсаты мұражай ұйымдарының қызметін жинау, сақтау және нығайтудың дәстүрлі міндеттерін шешуге бағытталған. Коллекциялар, көрмелер және қоғамдық бағдарламалар арқылы өнер мен көрнекі мәдениетті қоғамдық түсіну мен бағалауды тереңдетуге ұмтылу. Стратегиялық жоспарлау процесінде сыртқы ортаның әртүрлі әсерлерін ескере отырып, жоспар құрылымын өзгерту. Ұзақ мерзімді перспективада мұражай қызметінің тұрақтылығы мен дамуын қамтамасыз ету. Зерттеу барысында мұражай ісін басқарудың құрамдас бөлігі ретінде менеджмент әдістері қолданылды. Шетелдік зерттеушілердің еңбектеріне сүйене отырып, мұражай менеджментінің әкімшілік, экономикалық, әлеуметтік-психологиялық әдістері сипатталды, қарастырылатын әдістердің әрқайсысының негізгі компоненттері анықталды, олардың әсер ету аймақтары және мұражай қызметінің әртүрлі мәселелерін шешу мүмкіндіктері анықталды. 2016-2020 жж. жалпымемлекеттік статистикалық байқаулар жүргізу кезінде мәдениет ұйымдарының қызметі туралы статистикалық ақпараттың көрсеткіштері ұсынылды. Бұл жағдайда мұражай экспонаттарының болуы туралы сандық сипаттамалар, мұражайлардың негізгі қоры экспонаттарының саны және ҚР мұражайларға бару саны қолданылды. Мұражай менеджментінің тиімді әдістерін сауатты қолдану мекеменің жұмысының сыртқы және ішкі процестеріне оң әсер етеді.