Abstract
Көлік жүйелерінің сандық трансформациясы және логистикалық ағындардың күрделенуі жағдайында көлік желісінің кеңістіктік құрылымын, уақыт шектеулері мен ресурстық шектеулерді ескеруге қабілетті бағыттарды оңтайландырудың интеллектуалды әдістерінің рөлі артады. Бұл міндет тораптар желісімен және айтарлықтай транзиттік әлеуетпен бөлінген кең ауқымдылығымен сипатталатын Қазақстан Республикасы үшін өзекті болып табылады. Мақалада геоақпараттық технологияларды қолдана отырып, Google OR-Tools кітапханасын пайдалануға негізделген жүк тасымалын интеллектуалды оңтайландырудың интеграцияланған моделі ұсынылған. Көп қоймалы бағыттау міндетін қоса алғанда, көлік құралдарын бағыттау міндеттерінің негізгі түрлері қарастырылады және жүзеге асырылады. Бағыттарды қалыптастыру үшін шешімдердің кеңістіктік сенімділігін қамтамасыз ететін OpenStreetMap деректеріне негізделген жол желісінің нақты топологиясы қолданылады. Әзірленген модель оңтайлы тасымалдау схемаларын табуға ғана емес, сонымен қатар көлік жүйесінің сандық егізін құруға негіз болатын динамикалық ортада бағыттарды орындау процесін жаңғыртуға мүмкіндік береді. Алынған нәтижелер таратылған көлік жүйесінде логистикалық ағындарды интеллектуалды бөлу үшін ұсынылған тәсілдің тиімділігін және көлік саласын сандық жүйеге өткізу жағдайында шешім қабылдауды қолдау үшін оның келешегін дамытуға өз үлесін қосады. Зерттеу Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігі Ғылым комитетінің қаржылық қолдауымен ИРН AP26103485 «Сандық трансформация жағдайында көлік инфрақұрылымын дамытудың зияткерлік модельдерін әзірлеу» жобасы аясында орындалды.