KAZAKÇA VE RUSÇA KAYNAKLARA GÖRE ARSLAN BABA VE TÜRBESİ

2025

Closed access Metadata (CSL-JSON)
DOI 10.56252/turktarars.1696889
Data confidence 85 high
How this score is calculated

It is built from checkable properties of the record itself: whether the article has a DOI, how many independent sources confirmed its data, whether the required fields are filled in, and how recent the latest confirmation is. Disagreement between sources and a missing identifier lower it. A value of 80 or above means the record was published without further checking; 60 to 79 means it is published at reduced confidence, with a manual check advisable. A record verified by an editor by hand is never pushed below 90 by a recalculation. This scores our data about the article, not the article itself.

Abstract

Arslan Baba Türbesi, Güney Kazakistan Eyaleti’nin Otrar bölgesinde yer almaktadır. Tarihi kaynaklarda, Ahmet Yesevi’nin hocası olarak bilinen Arslan Baba’nın, Peygamber’in emri üzerine İsfidcab (günümüzde Sayram bölgesi) şehrine geldiği ve o zamanlarda Ahmet Yesevi ile tanıştığı söylenmektedir. Ahmet Yesevi’nin ‘Divan-ı Hikmet’ adlı eserinde Arslan Baba hakkında birçok kez bahsedilmesi, aralarındaki derin bağı göstermektedir. 19. yüzyılın sonlarından bugüne kadar yapılan araştırmalarda, Arslan Baba Türbesi’nin 14 ve 15. yüzyıllarda Emir Timur’un emriyle inşa edildiği görülmektedir. Ancak son yapılan araştırmalara göre, Arslan Baba Türbesi’nin ilk inşaatının 12. yüzyıla dayandığı savunulmaktadır. Bu tespit, arkeolojik kazılar sonucunda ortaya konulduğu için birçok araştırmacı tarafından kabul edilmiştir. 14 ve 15. yüzyıllarda ise 12. yüzyılda yapılan ilk türbenin yerine yeni bir türbe inşa edilmiştir. Bu yapılan türbe ile ilgili halk arasında pek çok rivayet mevcuttur. Bugüne kadar yapılan araştırmalar, 14 ve 15. yüzyıllarda yapılan türbenin, 18. yüzyılda bir deprem sonucunda yıkıldığını göstermektedir. 1860’lı ve 1870’li yıllara gelindiğinde ise bu türbe tekrar inşa edilmiştir. Daha sonra 1909 yılında, Arslan Baba Türbesi’nde ciddi restorasyon çalışmaları yapılmıştır. Günümüze ulaşan türbe yapısı, 1909 yılında yapılan restorasyon sonucu elde edilmiştir. Bugüne kadar yapılan araştırmalarda görüldüğü üzere, yıl ve asır gösteriminde bir karmaşıklık mevcuttur. Özellikle Türkiye Türkçesiyle yapılan araştırmalarda Arslan Baba Türbesi ile ilgili bilgilerin yetersiz olduğu görülmektedir. Dolayısıyla, bu makalemizde yıl ve asır gösterimindeki karmaşıklığı ve Türkiye Türkçesiyle yapılan araştırmaların yetersiz olduğunu göz önünde bulundurarak, bu makalemizi değerli okuyucularımıza sunmayı amaçlamaktayız. Bu araştırmada, en eski kaynaklara ulaşmaya çalışılmış, kaynak incelemesi yapılmış ve karşılaştırmalı analiz yöntemi uygulanmıştır.