Abstract
Introduction. The morbidity of healthcare workers and associated days of temporary disability have a significant impact on workforce stability and the overall efficiency of the healthcare system. Objective. The aim of this study was to assess the influence of professional, socio-demographic, and behavioral factors on the frequency of temporary disability among healthcare workers. Methods. A cross-sectional study was conducted involving 1211 healthcare professionals. Gender, age, work experience, work schedule, unhealthy habits, and the number of disability days over the past year were assessed. Descriptive statistics, t-test, ANOVA, and multiple linear regression were applied. Results. The mean number of disability days was 3.51 per year (SD = 1.72). Comparative analysis revealed a statistically significant increase in disability days with longer work experience (p = 0.0027) and the presence of unhealthy habits (p < 0.0001). Gender and night shifts had no statistically significant effect. In the regression model, work experience (β = 0.14; p = 0.0001) and unhealthy habits (β = 0.19; p < 0.0001) maintained an independent association with the number of disability days. Conclusion. The results show that among the factors studied, work experience and unhealthy habits make the most significant contribution to the formation of temporary disability among healthcare workers. These findings may be considered in the development of preventive and organizational measures for occupational health among medical personnel. Введение. Заболеваемость медицинских работников и связанные с ней дни временной нетрудоспособности оказывают значительное влияние на кадровую устойчивость и эффективность здравоохранения. Цель. Целью исследования являлась оценка влияния профессиональных, социально-демографических и поведенческих факторов на частоту временной нетрудоспособности среди медицинских работников. Методы. Проведено кросс-секционное исследование, включившее 1211 медицинских работников. Оценивались пол, возраст, стаж, режим работы, вредные привычки и количество дней нетрудоспособности за последний год. Использованы методы описательной статистики, t-тест, ANOVA и множественная линейная регрессия. Результаты. Среднее число дней нетрудоспособности составило 3,51 дня в год (SD=1,72). В сравнительном анализе выявлено статистически значимое увеличение дней нетрудоспособности при росте стажа (p=0,0027) и наличии вредных привычек (p<0,0001). Пол и ночные дежурства статистически значимого влияния не оказывали. В регрессионной модели стаж (β=0,14; p=0,0001) и вредные привычки (β=0,19; p<0,0001) сохраняли независимую ассоциацию с числом дней нетрудоспособности. Заключение. Результаты демонстрируют, что среди изученных факторов наиболее значимый вклад в формирование временной нетрудоспособности у медицинских работников вносят профессиональный стаж и наличие вредных привычек. Полученные данные могут быть учтены при разработке профилактических и организационных мероприятий в сфере охраны труда медицинского персонала. Кіріспе. Медициналық қызметкерлердің аурушаңдығы мен оған байланысты уақытша еңбекке жарамсыздық күндері денсаулық сақтау жүйесінің кадрлық тұрақтылығы мен тиімділігіне елеулі әсер етеді. Мақсаты. Бұл зерттеудің мақсаты – кәсіби, әлеуметтік-демографиялық және мінез-құлықтық факторлардың медициналық қызметкерлер арасындағы уақытша еңбекке жарамсыздық жиілігіне әсерін бағалау. Әдістері. Кросс-секциялық зерттеуге 1211 медициналық қызметкер қатысты. Жынысы, жасы, еңбек өтілі, жұмыс тәртібі, зиянды әдеттердің болуы және соңғы бір жылдағы еңбекке жарамсыздық күндерінің саны бағаланды. Сипаттамалық статистика, t-тест, ANOVA және көптік сызықтық регрессия әдістері қолданылды. Нәтижелер. Еңбекке жарамсыздық күндерінің орташа саны жылына 3,51 күнді құрады (SD=1,72). Салыстырмалы талдауда еңбек өтілі артқан сайын (p=0,0027) және зиянды әдеттері бар қызметкерлер арасында (p<0,0001) еңбекке жарамсыздық күндерінің санының статистикалық тұрғыдан айтарлықтай өсуі байқалды. Қызметкерлердің жынысы және түнгі кезекшіліктердің әсері статистикалық тұрғыдан маңызды болмады. Регрессиялық модельде еңбек өтілі (β=0,14; p=0,0001) және зиянды әдеттер (β=0,19; p<0,0001) еңбекке жарамсыздық күндерінің санына тәуелсіз әсер етуші факторлар ретінде қалды. Қорытынды. Зерттеу нәтижелері бойынша медициналық қызметкерлердің уақытша еңбекке жарамсыздығына ең елеулі әсер ететін факторлар – кәсіби еңбек өтілі мен зиянды әдеттердің болуы. Алынған деректер медицина қызметкерлерінің еңбек қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған алдын алу және ұйымдастырушылық шараларды әзірлеу кезінде ескерілгені жөн.