Abstract
Диспепсияәртүрліфакторлардыңәсеріненпайда болатын ауру. Жаңа туылғанбұзаулардыңдиспепсиясышаруашылықтарғаайтарлықтайшығын әкелетіндігі белгілі. Жаңа туылған төлдерөлімініңжоғары болуы, аурушаңдылық көрсеткішінің өсуі, өсіп-өну деңгейінің төмендеуі өз кезегінде ветеринариялық іс-шараларғажұмсалатыншығындарды арттырып жәнесүттімал шаруашылығының рентабельділігінтөмендетеді.Өкінішкеорай,ветеринарлықтәжірибедеқолданылатынжас жануарлардың диспепсиясынемдеудіңдәстүрліәдістеріәрдайымқажетті деңгейде емдікәсер ете бермейді. Көптеген бактерияларға қарсы қолданылатын препараттармикроорганизмдердіңпатогендікштамдарынатөзімділікт танытады немесежас жануарлардың ағзасына жанамаәсер етеді.Осығанбайланыстықазіргіуақыттабүкіләлемдеөсімдіктектеспрепараттардықолдануғакөбіреккөңілбөлінуде.Сондықтанбұлжұмыстыңнегізгімақсатыбұзаулардыңдиспепсиясынемдеужәнеалдын алу үшінфитопрепараттардықолдану болып табылды. Алынған зерттеулердіңнәтижелерідайындалғанфитопрепараттардыңжоғарыемдік-профилактикалықтиімділігін көрсетеді.Кешендіөсімдік экстрактісін қолдануданбұзаулар диспепсиясына қарсы профилактикалықтиімділігімен сақталуы 100% құраса,ал салыстырмалы бақылаутобында-тек65% ғана болды.Сондай-ақ, кешендіөсімдік экстрактісін қолдануданжоғарыемдіктиімділікалынды,мұндатиімділік тәжірибе тобында 100% болса, ал салыстырмалы бақылаутобыныңкөрсеткішінің небәрі 70%-ды ғана құрады. Фитопрепараттар айқын емдік-профилактикалық әсерімен қатар өсіп келе жатқан жас жануарлардың ағзасына қуаттандырып әсер етеді, бұл тірі салмағының орташа тәуліктік және абсолютті өсуінің айтарлықтай өсуімен көрінеді. Кешенді экстрактіні қолдану бақылау тобына қатысты тірі салмақтың өсуін 21,4%– ға, ал абсолютті-37,2% - ға арттырады.