Моңғолияның Баян-Өлгей аймағы қазақтарының тіліндегі дәстүрлі сөзсаптам бірліктері

2024

Полный текст Открытый доступ: Gold Метаданные (CSL-JSON)
DOI 10.31489/2024ph3/31-40
Достоверность данных 70 средняя
Как считается эта оценка

Складывается из проверяемых признаков самой записи: есть ли у статьи DOI, сколько независимых источников подтвердили её данные, заполнены ли обязательные поля и насколько свежо последнее подтверждение. Снижают оценку расхождения между источниками и отсутствие идентификатора. Значение от 80 означает, что запись опубликована без дополнительной проверки; от 60 до 79 — что она опубликована с пониженной достоверностью и ручная проверка желательна. Запись, выверенную редактором вручную, пересчёт не опускает ниже 90. Это оценка наших данных о статье, а не оценка самой статьи.

Аннотация

Қазақ тілінің Қазақстан жеріндегі сөйленістерімен бірге өзге аймақтарда, өзге тілдік ортада өзіндік жазбаша да, ауызша да әдеби нормаларын қалыптастырып, өз бетінше дамып келе жатқан бөлігін тек сөйленіс, диалекті дегеннен гөрі аймақтық тіл деп атау керектігі отандық ғалымдар тарапынан анықталып қойған. Мұның мысалы ретінде өз жазуы, сөйлеу тілі негізінде нормаланған аймақтық әдеби тілі қалыптасқан Монғолиядағы, Қытайдағы қазақтардың тілін келтіруге болады. Мақалада Моңғолияның Баян-Өлгей аймағы қазақтарының тілі қазақ тілінің аймақтық тілі ретінде зерттеу нысанына алынып, осы өңірдегі тілдік ерекшеліктер лексика, фразеологиялық және сөзжасамдық деңгейде талданған. Талдауға Баян-Өлгей аймағына жасалған ғылыми экспедиция материалдары пайдаланылды. Сонымен қатар, баяндамада тілдік ерекшеліктердің қалыптасуына әсер еткен факторлар да қарастырылған. Атап айтқанда, тілдік ерекшеліктердің қалыптасуына әсер еткен тарихи-мәдени, әлеуметтік-саяси, білім беру секілді факторлардың әсері де сөз болады.