Аннотация
Мақала толықтырылған виртуалдылық түрлерін тұжырымдауға арналған, олардың ішінде пайдаланушы денесінің бөліктерін виртуалды кеңістікке «тасымалдау» ерекшеленді, бұл нысандармен шынайы өзара әрекеттесуге мүмкіндік береді; нысандармен жұмыс істеу кезінде физикалық кері байланысты қамтамасыз ететін виртуалды кеңістікке нақты нысандарды «тасымалдау»; білім алушыларды батыру әсерін барынша арттыру үшін қолданылатын нақты және виртуалды кеңістіктің «синхронизациясы». Сондай-ақ, шындықты толықтыру тәсілдері анықталды, оның ішінде тасымалдау, ол қол жетпейтін ортада, бірақ батыру әсерін жоғалту арқылы қол жетімді нысандармен толық жұмыс істеуге мүмкіндік береді; өзгертілген тасымалдау қол жетімді нысанға қол жетімді емес функционалдылықты қосады; көшірме қол жетімді нысандарды пайдалану кезінде батыру әсерін арттырады; өзгертілген көшірме сүңгуір әсерін сақтай отырып, қол жетімді емес функционалдылықты қосады. Осылайша, білім беру қажеттілігіне байланысты толықтырылған виртуалдылық жүйесін жүзеге асыруда құралдар мен түрлердің әртүрлі комбинациясын таңдалға болады. Түйін сөздер: білім беруді ақпараттандыру, толықтырылған виртуалдылық, аралас шынайылық, иммерсивтілік, иммерсивті технологиялар. Статья посвящена формулированию видов дополненной виртуальности, среди которых были выделены «перенос» частей тела пользователя в виртуальное пространство, которое позволяет более реалистично взаимодействовать с объектами; «перенос» других людей в виртуальное пространство, реализующую более точную коммуникацию между людьми; «перенос» реальных объектов в виртуальное пространство, которое обеспечивает физическую обратную связь при работе с объектами; «синхронизация» реального и виртуального пространства, применяющееся для максимального эффекта погружения обучающегося. Также были выделены способы дополнения реальности, среди которых перенос, который позволяет полноценно работать с доступными объектами в недоступной среде, но с потерей эффекта погружения; модифицированный перенос добавляет недоступный функционал имеющемуся объекту; копия увеличивает эффект погружения при использовании доступных объектов; модифицированная копия добавляет недоступный функционал с сохранением эффекта погружения. Таким образом, в зависимости от образовательной потребности может быть выбрана различная комбинация средств и видов при реализации системы дополненной виртуальности. Ключевые слова: информатизация образования, дополненная виртуальность, смешанная реальность, иммерсивность, иммерсивные технологии. The article is devoted to the formulation of types of augmented virtuality, among which were highlighted the "transfer" of user body parts into virtual space, which allows for more realistic interaction with objects; the "transfer" of other people into virtual space, which implements more accurate communication between people; the "transfer" of real objects into virtual space, which provides physical feedback when working with objects; "synchronization" of real and virtual space, used to maximize the effect of immersion of the student. There were also identified ways to complement reality, among which the transfer, which allows you to fully work with accessible objects in an inaccessible environment, but with the loss of the immersion effect; the modified transfer adds inaccessible functionality to the existing object; the copy increases the immersion effect when using available objects; the modified copy adds inaccessible functionality while maintaining the immersion effect. Thus, depending on the educational need, a different combination of means and types can be chosen when implementing an augmented virtuality system. Keywords: informatization of education, augmented virtuality, mixed reality, immersiveness, immersive technologies.