Аннотация
Introduction. The outbreak of a new, previously unknown infection caused by a strain of the SARS-CoV-2 coronavirus has become one of the challenges for public health in general and made its own adjustments to the lifestyle and private life of people dictated by coronavirus restrictions. At the same time, the population of the country had to adapt their behavior, including the decision to vaccinate, based on a large amount of information from various sources. The aim. Study the level of public confidence in various sources of information about COVID-19 in Kazakhstan in order to improve subsequent information campaigns. Materials and methods. Study design - cross-sectional, quota sampling, taking into account the distribution of gender, age, territory and type of residence in the general population of the Republic of Kazakhstan. Descriptive statistical analyses were applied. The relationship between source of information and social-demographic variables (age, sex, and vaccination status) was tested using t-test. Statistical significance was set at p=0.05. Results. The level of trust in most sources of information is rather low. The most trusted category is “consultations with healthcare professionals” (mean on a scale of 1 to 5 - 3.04, 95% confidence interval: 2.97 - 3.11). A low level of trust had such sources of information as “information from celebrities and influential people” - 2.08 (2.02-2.15), as well as “information from social networks such as Facebook, Twitter, YouTube, Telegram, WhatsApp, Instagram” - 2.29 (2.23-2.36). Conclusion. The results of previous study showed that the effectiveness of communication in social networks involving famous people has its limitations. At the same time, the lack of trust that is common to almost all sources of information can undermine the efforts of public health professionals to communicate key messages to different population groups. During conducting information campaigns, it is necessary to look for ways to increase the trusting of important sources of information, as well as to segment the target audience depending on the trusting of them. Введение: Вспышка новой ранее неизвестной инфекции, вызванной одним из штаммов коронавируса SARS-CoV-2, стала одним из вызовов для общественного здравоохранения в целом и внесла свои коррективы в уклад и частную жизнь людей, продиктованных коронавирусными ограничениями. При этом населению страны пришлось адаптировать свое поведение, включая принятие решения о вакцинации, на основе большого объема информации из различных источников. Цель исследования: изучить уровень доверия населения к различным источникам информации о COVID-19 в Казахстане для улучшения последующих информационных кампаний. Материалы и методы: Дизайн исследования – поперечный, выборка квотная, с учетом распределения пола, возраста, территории и типа проживания в генеральной совокупности Республики Казахстан. Инструментом сбора данных являлся адаптированный опросник с валидизированными шкалами на русском и казахском языках. Были применены методы описательнойя статистики. T-test использовался для расчета p-значений и 95% доверительного интервала для связи между источником информации и половозрастными, поселенческими особенностями населения, а также статуса вакцинации и отношения к ним. Статистическая значимость была установлена на значении p=0,05. Результаты: Уровень доверия к большинству источников информации довольно низок. Наибольшим доверием пользуется категория “консультации с медицинскими работниками” (среднее значение по шкале от 1 до 5 - 3,04, 95% доверительный интервал: 2,97 - 3,11). Низкий уровень доверия имели такие источники информации как “информация от знаменитостей и влиятельных лиц” - 2,08 (2,02-2,15), а также “информация из социальных сетей, таких как, Facebook, Twitter, YouTube, Telegram, WhatsApp, Instagram” - 2,29 (2,23-2,36). Выводы: Результаты исследования показали, что эффективность коммуникации в социальных сетях с участием известных лиц имеют свои ограничения. При этом, недостаточный уровень доверия, характерный практически для всех источников информации, может подорвать усилия специалистов общественного здравоохранения по донесению ключевой информации различным группам населения. При проведении информационных кампаний необходимо искать пути повышения доверия к важным источникам информации, а также сегментировать целевую аудиторию в ЗАВИСИМОСТИ от доверия к ним. Кіріспе: SARS-CoV-2 коронавирусының штаммынан туындаған жаңа, бұрын белгісіз инфекцияның өршуі, жалпы қоғамдық денсаулық сақтау үшін қиындықтардың біріне айналды және коронавирус шектеулерінен туындаған адамдардың өмір салты мен жеке өміріне өзіндік өзгерістер еңгізді. Зерттеу мақсаты: кейінгі ақпараттық науқандарды жақсарту мақсатында Қазақстандағы COVID-19 туралы әртүрлі ақпарат көздеріне халықтың сенім деңгейін зерттеу. Зерттеу материалдар мен әдістері: Зерттеудің дизайны - көлденең қималық, іріктеу квоталық, Қазақстан Республикасының жалпы халқының жынысы, жасы, аумағы мен тұрғылықты жерінің түрі бойынша бөлінуін ескерілген. Деректерді жинау құралы орыс және қазақ тілдеріндегі валидацияланған жәнебейімделген сауалнама болып табылады. Сипаттамалық статистикалық әдістер қолданылды. T-тест ақпарат көзі мен халықтың жынысы, жасы, қоныстану ерекшеліктері, сондай-ақ вакцинация жағдайы мен оларға деген көзқарас арасындағы байланыс үшін p-мәндерін және 95% сенімділік интервалдарын есептеу үшінпайдаланылды. Статистикалық маңыздылық p=0,05 деңгейінде белгіленді. Нәтижелері: Ақпарат көздерінің көпшілігіне деген сенім деңгейі өте төмен. Ең сенімді санат – «Денсаулық сақтау мамандарымен кеңесу» (1-ден 5-ке дейінгі шкала бойынша орташасы – 3,04, 95% құрады, сенімділік интервалы: 2,97 – 3,11). Сенім деңгейінің төменгі санаты «атақты және ықпалды адамдардан алынған ақпарат» - 2.08 (2.02-2.15), сондай-ақ «Facebook, Twitter, YouTube, Telegram, WhatsApp, Instagram секілді әлеуметтік желілердегі ақпарат» сияқты ақпарат көздері 2,29 (2,23-2,36) құрады. Қорытынды: Зерттеу нәтижелері белгілі адамдар қатысатын әлеуметтік желілердегі коммуникация тиімділігінің шектеулігі бар екенін көрсетті. Сонымен қатар, барлық дерлік ақпарат көздеріне тән сенімнің жоқтығы денсаулық сақтау мамандарының негізгі хабарламаларды халықтың әртүрлі топтарына жеткізудегі күш-жігеріне нұқсан келтіруі мүмкін. Ақпараттық науқандарды жүргізу кезінде маңызды ақпарат көздерінің сенімділігін арттыру жолдарын іздестіру, сонымен қатар олардың сенімділігіне қарай мақсатты аудиторияны сегменттеу қажет.