Аннотация
Makale, rasyonel olmayan arazi kullanımı, yoğun sulama ve su dengesinin bozulması sonucu oluşan tuzlanmış tarım manzaralarının iyileştirilmesine yönelik güncel ekolojik yaklaşımları ele almaktadır. Toprak tuzlanması, modern tarımın en önemli sorunlarından biri olarak, arazilerin bozulmasına, verim düşüşüne ve agroekosistemlerin durumunun kötüleşmesine yol açmaktadır. Tuz birikimine katkıda bulunan doğal ve antropojenik faktörler, iklim koşulları, hidrolojik özellikler ve insan faaliyetleri dahil olmak üzere analiz edilmiştir.Ekolojik rehabilitasyonun temel yönleri şunlardır: biyolojik rekülti̇vasyon (mikroorganizmaların kullanımı), fitoremidiasyon (tuza dayanıklı bitkilerle tuzların giderilmesi), agroormeliorasyon (koruyucu ağaç şeritleri oluşturulması) ve su-tuz rejiminin düzenlenmesi (damla sulama ve drenaj sistemleri). Bu önlemler, tuz stresinin azaltılmasını, toprak verimliliğinin ve tarımsal ürünlerin artmasını sağlar ve agroekosistemlerde ekolojik dengenin korunmasına katkıda bulunur. Bu nedenle yöntemler, bölgesel sürdürülebilir tarım stratejileri ve tuzlanmış arazilerin ekolojik ıslahı için etkili araçlar olarak değerlendirilmektedir. The article examines current ecological approaches to the rehabilitation of salinized agricultural landscapes resulting from irrational land use, excessive irrigation, and the disruption of natural water balance. Soil salinization is recognized as one of the most significant challenges facing modern agriculture, leading to land degradation, reduced crop productivity, and the deterioration of agroecosystem health. The study analyzes both natural and anthropogenic factors contributing to salt accumulation, including climatic conditions, hydrological characteristics, and human activities. The principal directions of ecological rehabilitation discussed include biological reclamation through the use of beneficial microorganisms, phytoremediation using salt-tolerant plant species to remove excess salts, agromelioration through the establishment of protective shelterbelts, and the regulation of the water–salt balance by implementing drip irrigation and drainage systems. These measures help mitigate salt stress, improve soil fertility and agricultural productivity, and contribute to maintaining ecological balance within agroecosystems. Consequently, these methods are considered effective tools for promoting regional sustainable agriculture and the ecological restoration of salinized lands.