Аннотация
Background: Patients with end-stage renal disease (ESRD) undergoing hemodialysis represent a high-risk group for chronic viral hepatitis and its complications. The development of pangenotypic direct-acting antivirals (DAAs) has significantly improved the prognosis of hepatitis C virus (HCV) infection in this population. However, local data from Central Asia, particularly Kazakhstan, remain limited. Aim: To evaluate the efficacy and safety of antiviral therapy in a subgroup of 12 patients with chronic hepatitis B and/or C receiving maintenance hemodialysis at the Hepato Center in Almaty. Methods: From a larger cohort of 164 hemodialysis patients with confirmed viral hepatitis, 12 patients received antiviral treatment between 2021 and 2023. Treatment regimens included pangenotypic DAAs for HCV (Sofosbuvir/Velpatasvir) and nucleos(t)ide analogs for HBV (entecavir or tenofovir). Sustained virological response (SVR12 and SVR24), liver function parameters, fibrosis regression (assessed via FibroScan), and adverse events were recorded. Results: Of the 12 patients, 9 were HCV-positive (genotypes 1, 1b, or 3), 2 had HBV, and 1 had mixed HBV+HCV infection. All HCV patients were treated with SOF/VEL for 8–12 weeks. SVR12 and SVR24 were achieved in 100% of HCV-treated patients. The two HBV patients showed complete viral suppression after 24 weeks of treatment. One mixed-infection patient achieved full suppression of both viruses. FibroScan results showed fibrosis improvement in 7 of 10 patients re-evaluated post-treatment. Liver enzymes normalized in 11 patients. No severe adverse events occurred; two patients reported mild pruritus, and no anemia-related complications were observed. Conclusion: Antiviral therapy with pangenotypic DAAs and nucleos(t)ide analogs was highly effective and well tolerated in hemodialysis patients with chronic hepatitis B and C. These findings demonstrate the feasibility and clinical benefit of integrating antiviral treatment into routine nephrology care for dialysis-dependent patients in Kazakhstan. Актуальность: Пациенты с терминальной стадией хронической болезни почек (ХБП), получающие лечение программным гемодиализом, относятся к группе высокого риска по хроническим вирусным гепатитам и связанным с ними осложнениям. Разработка пангенотипных противовирусных препаратов прямого действия (ПППД) значительно улучшила прогноз у пациентов с инфекцией вируса гепатита C (ВГС) в данной популяции. Однако локальные данные по Центральной Азии, особенно по Казахстану, остаются ограниченными. Цель: оценить эффективность и безопасность противовирусной терапии у подгруппы из 12 пациентов с хроническим гепатитом B и/или C, получающих программный гемодиализ в Гепатоцентре Алматы. Методы: из общей когорты из 164 пациентов на гемодиализе с подтвержденным вирусным гепатитом 12 человек прошли противовирусное лечение в период с 2021 по 2023 год. Схемы терапии включали пангенотипные ПППД для ВГС (софосбувир + велпатасвир) и аналоговые нуклеозиды/нуклеотиды для ВГВ (энтековир или тенофовир). Оценивались устойчивый вирусологический ответ (УВО12 и УВО24), показатели функции печени, регресс фиброза (по данным ФиброСкана) и нежелательные явления. Результаты: Из 12 пациентов у 9 был диагностирован ВГС (генотипы 1, 1b или 3), у 2 - ВГВ, и у 1 пациента – смешан-ная инфекция ВГВ+ВГС. Все пациенты с ВГС получали софосбувир /велпатасвир в течение 8–12 недель. УВО12 и УВО24 были достигнуты у 100% пациентов с ВГС. У двух пациентов с ВГВ через 24 недели терапии была достигнута полная супрессия вируса. Пациент со смешанной инфекцией достиг полной супрессии обоих вирусов. По данным ФиброСкана улучшение фиброза было зафиксировано у 7 из 10 пациентов, проходивших повторное обследование. Нормализация печеночных ферментов (АЛТ/АСТ) произошла у 11 пациентов. Серьезных нежелательных явлений не зарегистрировано; два пациента жаловались на умеренный кожный зуд, анемия или связанные с ней осложнения не наблюдались. Вывод: Противовирусная терапия пангенотипными ПППД и аналогами нуклеозидов/нуклеотидов оказалась высокоэффективной и хорошо переносимой у пациентов на гемодиализе с хроническими гепатитами B и C. Полученные результаты подтверждают целесообразность и клиническую пользу интеграции противовирусного лечения в стандартную нефрологическую практику для пациентов на диализе в Казахстане. Өзектілігі: Созылмалы бүйрек ауруының терминалды сатысындағы (СБА) және гемодиализдегі пациенттер созылмалы вирусты гепатиттер мен олардың асқынуларына шалдыққан жоғары қауіп тобына жатады. Гепатит C вирусын (HCV) жұқтырған науқастарға арналған пангенотиптік тікелей әсер ететін вирусқа қарсы препараттардың (DAA) дамуы осы популяцияда болжамды едәуір жақсартты. Алайда, Орталық Азияда, әсіресе Қазақстанда, нақты клиникалық деректер аз. Мақсаты: Алматы қаласындағы Гепатоорталықта гемодиализ қабылдап жатқан созылмалы гепатит B және/немесе C бар 12 пациентке жүргізілген вирусқа қарсы емнің тиімділігі мен қауіпсіздігін бағалау. Әдістері: Вирусты гепатит расталған 164 гемодиализдегі пациенттің ішінен 12 пациент 2021–2023 жылдар аралығында вирусқа қарсы ем қабылдады. Емдеу сызбалары HCV үшін пангенотиптік DAA (софосбувир + велпатасвир), ал HBV үшін нуклеозидтік/нуклеотидтік аналогтар (энтековир немесе тенофовир) қолдануды қамтыды. Уақытша вирустық жауап (SVR12 және SVR24), бауыр ферменттері, фиброз деңгейінің өзгерісі (FibroScan арқылы) және жағымсыз құбылыстар тіркелді. Нәтижелер: 12 пациенттің 9-ында HCV (1, 1b немесе 3 генотиптері), 2-інде HBV және 1-інде аралас (HBV+HCV) инфекция анықталды. Барлық HCV пациенттері софосбувир /велпатасвир препаратын 8–12 апта бойы қабылдады. SVR12 және SVR24 көрсеткіштері барлық HCV пациенттерінде 100% деңгейге жетті. HBV жұқтырған екі пациентте 24 апта емнен кейін вирус толық басылды. Аралас инфекциясы бар пациентте екі вирустың да толық басылуы байқалды. FibroScan нәтижелері бойынша 10 пациенттің 7-інде фиброздың төмендеуі тіркелді. Бауыр ферменттері 11 пациентте қалыпқа келді. Айтарлықтай жанама әсерлер болған жоқ; екі пациентте жеңіл тері қышуы байқалды, анемия мен соған байланысты асқынулар тіркелген жоқ. Қорытынды: Пангенотиптік DAA және нуклеозид/нуклеотид аналогтарын қолдану арқылы жүргізілген вирусқа қарсы ем гемодиализдегі созылмалы вирусты гепатит B және C бар пациенттер үшін жоғары тиімді және жақсы көтерімді болды. Бұл нәтижелер Қазақстандағы диализге тәуелді науқастар арасында вирусқа қарсы терапияны нефрологиялық тәжірибеге енгізудің орындылығы мен клиникалық маңыздылығын көрсетеді.