ҰШҚЫШСЫЗ ҰШУ АППАРАТТАРЫ ЖӘНЕ МАШИНАЛЫҚ КӨРУ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫ НЕГІЗІНДЕ АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ДАҚЫЛДАРЫНЫҢ ЖАЙ-КҮЙІН БАҚЫЛАУ ЖҮЙЕСІН КОМПЬЮТЕРЛІК МОДЕЛЬДЕУ

2026

Толық мәтін Ашық қол жеткізу: Hybrid Метадеректер (CSL-JSON)
DOI 10.52167/1609-1817-2026-144-3-167-178
Деректер сенімділігі 70 орташа
Бұл баға қалай есептеледі

Ол жазбаның өзінің тексерілетін белгілерінен құралады: мақаланың DOI-і бар ма, оның деректерін қанша тәуелсіз дереккөз растады, міндетті өрістер толтырылған ба және соңғы растау қаншалықты жаңа. Дереккөздер арасындағы алшақтық пен идентификатордың болмауы бағаны төмендетеді. 80-нен бастап мән жазбаның қосымша тексерусіз жарияланғанын, 60-тан 79-ға дейін — оның сенімділігі төмен күйде жарияланғанын және қолмен тексеру ұсынылатынын білдіреді. Редактор қолмен тексерген жазбаны қайта есептеу 90-нан төмен түсірмейді. Бұл — мақаланың өзіне емес, ол туралы деректерімізге берілген баға.

Аңдатпа

Қазіргі таңда ауыл шаруашылығын цифрландыру және дәлме-дәл егіншілік технологияларын енгізу агроөнеркәсіптік кешеннің тиімділігін арттырудың маңызды бағыттарының бірі болып табылады. Егістік алқаптарының үлкен аумақтарын жедел бақылау, өсімдіктердің жай-күйін бағалау және аурулардың алғашқы белгілерін уақытылы анықтау дәстүрлі әдістермен жүзеге асырылған жағдайда көп еңбек пен уақытты талап етеді. Осыған байланысты ұшқышсыз ұшу аппараттарын және машиналық көру технологияларын пайдалану ауыл шаруашылығы өндірісін автоматтандырудың перспективалы шешімдерінің бірі болып саналады. Мақалада ауыл шаруашылығы дақылдарының жай-күйін бақылауға арналған интеллектуалды мониторинг жүйесін компьютерлік модельдеу нәтижелері қарастырылған. Ұсынылған жүйе ұшқышсыз ұшу аппаратын, жоғары ажыратымдылықтағы RGB камераны, кескіндерді өңдеу модулін және жасанды интеллект алгоритмдері негізінде жұмыс істейтін талдау жүйесін қамтиды. Компьютерлік модельдеу барысында ұшу траекториясын қалыптастыру, телеметриялық деректерді жинау, алынған кескіндерді алдын ала өңдеу, өсімдік ауруларын анықтау және вегетациялық индекстерді талдау процестері зерттелді. Зерттеу нәтижелері ұсынылған жүйенің ауыл шаруашылығы дақылдарының жағдайын нақты уақыт режимінде бақылауға мүмкіндік беретінін көрсетті. Машиналық көру алгоритмдерін пайдалану өсімдіктердің зақымданған аймақтарын жоғары дәлдікпен анықтауға және агрономиялық шешімдерді қабылдау тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді. Алынған нәтижелер цифрлық ауыл шаруашылығы технологияларын дамыту және өндірістік практикаға енгізу үшін пайдаланылуы мүмкін.