Орта таптың өмір сүру деңгейі мен әл-ауқатының көрсеткіштері бойынша іске асырылған мемлекеттік басқару шараларының тиімділігін бағалау: Қазақстан, Малайзия және Оңтүстік Корея тәжірибесінің салыстырмалы талдауы

2025

Толық мәтін Ашық қол жеткізу: Hybrid Метадеректер (CSL-JSON)
DOI 10.51582/interconf.19-20.12.2025.004
Деректер сенімділігі 70 орташа
Бұл баға қалай есептеледі

Ол жазбаның өзінің тексерілетін белгілерінен құралады: мақаланың DOI-і бар ма, оның деректерін қанша тәуелсіз дереккөз растады, міндетті өрістер толтырылған ба және соңғы растау қаншалықты жаңа. Дереккөздер арасындағы алшақтық пен идентификатордың болмауы бағаны төмендетеді. 80-нен бастап мән жазбаның қосымша тексерусіз жарияланғанын, 60-тан 79-ға дейін — оның сенімділігі төмен күйде жарияланғанын және қолмен тексеру ұсынылатынын білдіреді. Редактор қолмен тексерген жазбаны қайта есептеу 90-нан төмен түсірмейді. Бұл — мақаланың өзіне емес, ол туралы деректерімізге берілген баға.

Аңдатпа

Бұл мақалада Қазақстандағы орта таптың өмір сүру деңгейі мен әл-ауқатын арттыруға бағытталған мемлекеттік басқару шараларының тиімділігі Малайзия және Оңтүстік Корея тәжірибесімен салыстырмалы түрде талданады. Зерттеудің теориялық негізі ретінде орта таптың «қысылған» жағдайы туралы халықаралық ұйымдардың (OECD, Дүниежүзілік банк) тұжырымдамалары, сондай-ақ кедейлік пен орта тап динамикасын сипаттайтын ұлттық стратегиялық құжаттар мен статистикалық деректер алынды. Мақалада орта тапты анықтаудың әртүрлі тәсілдері (медиандық табыстың 75–200%-ы, B40/M40/T20 табыс топтары, инклюзивті өсу индикаторлары) салыстырылып, Қазақстандағы кедейліктің айтарлықтай қысқаруы мен тұрғын үй саясатының («Нұрлы жер», ипотекалық бағдарламалар) әлеуметтік-экономикалық әсері бағаланады. Малайзияда B40/M40 тұжырымдамасы негізінде мақсатты трансферттер мен көпөлшемді кедейлік индекстері қолданылса, Оңтүстік Кореяда инклюзивті өсуге бағытталған, бірақ қайта бөлудің салыстырмалы түрде төмен тиімділігімен сипатталатын модель талданады. Салыстырмалы талдау нәтижелері Қазақстанда кедейлікті азайтудың айтарлықтай жетістіктеріне қарамастан, орта таптың сапалық жағынан осал күйде қалып отырғанын көрсетеді: аймақтық теңсіздік, тұрғын үйдің қолжетімділігі, қарыз жүктемесі және әлеуметтік қорғау жүйесінің жеткіліксіз таргеттелуі орта таптың тұрақтылығын әлсіретеді. Малайзиядағы B40/M40 тәсілі мен Оңтүстік Кореядағы инклюзивті өсуге бағытталған саясат Қазақстан үшін орта тапты қолдау саясатын жетілдірудің институционалдық және әдістемелік бағыттарын айқындауға мүмкіндік береді.