Аңдатпа
Актуальность: Переломы проксимального отдела плечевой кости в большинстве случаев являются сложными повреждениями, при которых часто наблюдается раздробление на множество костных фрагментов, смещение отломков в различных направлениях из-за тяги мышц ротаторов, переломо-вывихи головки плеча. Так же нередко повреждение сосудов, питающих головку плеча и подмышечного нерва. Классификация данных травм и методы лечения продолжают совершенствоваться. В данном обзоре представлены такие вопросы, как: эпидемиология, классификации, диагностика, различные методы хирургического лечения переломов проксимального отдела плечевой кости. Цель: Провести анализ литературных данных о диагностике и современных хирургических методах лечения переломов проксимального отдела плечевой кости. Стратегия поиска: Проведен поиск и анализ научных публикаций в базах данных и web-ресурсах PubMed, EMBASE, Web of Science, Cochrane Library, MEDLINE, Google Scholar, Cyberleninka и электронной библиотеке eLIBRARY. Временной период был обозначен 2014 - 2020 годами. Преимущество отдавалось публикациям рецензируемых изданий. В результате первичной выборки определены 391 литературных источника, из которых 95 публикаций были выбраны в качестве материала для данной статьи. Критерии включения: отчеты о рандомизированных и когортных исследованиях, систематические обзоры и метаанализы, протоколы диагностики и лечения, статьи на английском и русском языках. Критерии исключения: личные сообщения, газетные публикации, тезисы, статьи с нечеткими выводами. Результаты и выводы: Результаты литературного обзора публикаций зарубежных и отечественных авторов свидетельствуют об отсутствии «золотого стандарта» хирургического лечения переломов проксимального отдела плечевой кости. На сегодняшний день существуют различные импланты и способы оперативного лечения, разрабатываются новые способы фиксации. Но нет единого метода, способного обеспечить стабильную фиксацию различных видов переломов проксимального отдела плеча. До сих пор в мире продолжаются дискуссии между сторонниками остеосинтеза и первичного эндопротезирования перелома. Не существует универсального алгоритма лечения, учитывающего индивидуальные качества каждого пострадавшего. Вышеуказанные данные подверждают актуальность дальнейшего поиска и разработки новых методов хирургического лечения сложных переломов проксимальной части плечевой кости. Introduction: Proximal humerus fractures in most cases are complex injuries, in which there are often fragmentation into many bone fragments, displacement of fragments in different directions due to traction of the rotator muscles, fracture-dislocation of the shoulder head. Damage to the vessels supplying the head of the shoulder and axillary nerve is also common. The classification of these injuries and the methods of treatment continue to improve. This review presents such issues as: epidemiology, classifications, diagnostics, various methods of surgical treatment of the proximal humerus fractures. Objective: To analyze the literature data on the diagnosis and modern surgical methods of treating proximal humerus fractures. Search strategy: The search and analysis of scientific publications in the databases and web-resources PubMed, EMBASE, Web of Science, Cochrane Library, MEDLINE, Google Scholar, Cyberleninka and the electronic library eLIBRARY was carried out. The time period was designated 2014 - 2020. The priority was given to peer-reviewed publications. As a result of the primary sampling, 391 literary sources were identified, of which 95 publications were selected as material for this article. Inclusion criteria: reports of randomized and cohort studies, systematic reviews and meta-analyzes, diagnostic and treatment protocols, articles in English and Russian. Exclusion criteria: personal messages, newspaper publications, abstracts, articles with fuzzy conclusions. Results and conclusions: The results of a literature review of the publications by foreign and domestic authors indicate the absence of a "gold standard" for surgical treatment of proximal humerus fractures. Today, there are various implants and methods of surgical treatment, new methods of fixation are being developed. But there is no single method that can provide stable fixation of various types of the proximal humerus fractures. Until now, discussions between the supporters of osteosynthesis and primary endoprosthetics of a fracture continue in the world. There is no universal treatment algorithm that takes into account the individual qualities of each victim. The above data confirm the relevance of further search and development of new methods of surgical treatment of complex proximal humerus.fractures. Өзектілігі: тоқпан жіліктің проксимальды бөлігінің сынықтары көп жағдайда күрделі жарақат болып табылады, көптеген сүйек фрагменттеріне бөліну, айналмалы бұлшықеттердің тартылуына байланысты әртүрлі бағыттағы ығысу, тоқпан жілік басының сыну-шығуы жиі байқалады. Сондай-ақ, тоқпан жілік басынын қанмен қамтамасыз ететін тамырлар мен қолтықасты нервісінің зақымдануы жиі кездеседі. Бұл жарақаттардың жіктелуі және емдеу әдістері әлі жетілдірілуде. Бұл шолуда эпидемиология, жіктеу, диагностика, тоқпан жіліктің проксимальды бөлігі сынықтарын хирургиялық емдеудің әртүрлі әдістері сияқты сұрақтар ұсынылған. Мақсаты: Тоқпан жіліктің проксимальды бөлігі сынықтарынын диагностикасы мен заманауы хирургиялық ем әдістері туралы әдеби мәліметтерге талдау жасау. Іздеу стратегиясы: PubMed, EMBASE, Web of Science, Cochrane Library, MEDLINE, Google Scholar, Сyberleninka және eLIBRARY электрондық кітапханасының деректер базалары мен web-ресурстарында ғылыми жарияланымдарды іздеу және талдау жүргізілді. Уақыт кезеңі 2014-2020 жылдар арасында белгіленді. Рецензияланған басылымдардың жарияланымдарына басымдық берілді. Бастапқы іріктеу нәтижесінде 391 әдеби дереккөз анықталды, олардың 95-і осы мақала үшін аналитикалық материалдың негізі болды. Зерттеуге енгізу критерийлері: рандомизацияланған және когорттық зерттеулер туралы есептер, жүйелі шолулар мен мета-анализдер, диагностика және емдеу хаттамалары, ағылшын және орыс тілдеріндегі мақалалар. Зерттеуге енгізбеу критерийлері: жеке хабарламалар, газет басылымдары, тезистер, анық емес қорытындылары бар мақалалар. Нәтижелер мен қорытындылар: шетелдік және отандық авторлардың жарияланымдарын әдеби шолудың нәтижелері тоқпан жіліктің проксимальды бөлігі сынықтарын хирургиялық емдеудің "алтын стандартының" жоқтығын көрсетеді. Бүгінгі таңда хирургиялық емдеудің әртүрлі импланттары мен әдістері бар, бекітудің жаңа әдістері жасалуда. Бірақ тоқпан жіліктің проксимальды бөлігінің түрлі сынықтарынын барлығын тұрақты бекітетін бірыңғай әдіс жоқ. Остеосинтез және сынықтың бастапқы эндопротезін жақтаушылар арасында пікірталастар осы уақытқа дейін жалғасуда. Әрбір жарақат алғаннын жеке қасиеттерін ескеретін әмбебап емдеу алгоритмі әлі жоқ. Жоғарыда келтірілген мәліметтер тоқпан жіліктің проксимальды бөлігінің күрделі сынықтарын хирургиялық емдеудің жаңа әдістерін одан әрі іздеудің және әзірлеудің өзектілігін растайды.