М. Жұмабаев шығармаларындағы «бақыт» базалық концептісінің мағыналық-ақпараттық өрісін айқындайтын тілдік бірліктер

2020

Толық мәтін Ашық қол жеткізу: Gold Метадеректер (CSL-JSON)
DOI 10.32523/2616-678x-2020-132-3-66-74
Деректер сенімділігі 70 орташа
Бұл баға қалай есептеледі

Ол жазбаның өзінің тексерілетін белгілерінен құралады: мақаланың DOI-і бар ма, оның деректерін қанша тәуелсіз дереккөз растады, міндетті өрістер толтырылған ба және соңғы растау қаншалықты жаңа. Дереккөздер арасындағы алшақтық пен идентификатордың болмауы бағаны төмендетеді. 80-нен бастап мән жазбаның қосымша тексерусіз жарияланғанын, 60-тан 79-ға дейін — оның сенімділігі төмен күйде жарияланғанын және қолмен тексеру ұсынылатынын білдіреді. Редактор қолмен тексерген жазбаны қайта есептеу 90-нан төмен түсірмейді. Бұл — мақаланың өзіне емес, ол туралы деректерімізге берілген баға.

Аңдатпа

Мақалада ақын Мағжан Жұмабаев жырларындағы «бақыт» базалық концептісінқұрайтын мағыналық-ақпараттық өрістер айқындалып, оларды анықтайтын тілдік модельдергеталдау жасалып, тілдік бірліктердің когнитивтік құрылымы ажыратылды. Мағжан өлеңдерін талдау барысында «бақыт» базалық концептісін құрайтын он мағыналық-ақпараттық өріс сұрыпталыпалынды. Осы концептіні құрайтын мағыналық-ақпараттық өрістер жеке-жеке талданып, оларды айшықтап тұратын тілдік бірліктер мен когнитивтік құрылымдар жүйеленді. Талдау барысында ақынның бақыт танымы туралы жеке пайымы, суреттеп бейнелеуі, өзіндік стилі анықталды. Сол кезеңдегі саясат, қоғамның хал-ахуалы, жалпы ХХ ғасыр басындағы қазақ халқының тағдыры қандайболды деген бейне (картина) ақын жырларынан нақты көрініс тапқан. Олар, әсіресе, бақыт ұғымыаясында анық байқалады.