ERMENİ HARFLİ TÜRKÇE KİTAPLAR

2023

Жабық қол жеткізу Метадеректер (CSL-JSON)
DOI 10.20322/littera.1214604
Деректер сенімділігі 70 орташа
Бұл баға қалай есептеледі

Ол жазбаның өзінің тексерілетін белгілерінен құралады: мақаланың DOI-і бар ма, оның деректерін қанша тәуелсіз дереккөз растады, міндетті өрістер толтырылған ба және соңғы растау қаншалықты жаңа. Дереккөздер арасындағы алшақтық пен идентификатордың болмауы бағаны төмендетеді. 80-нен бастап мән жазбаның қосымша тексерусіз жарияланғанын, 60-тан 79-ға дейін — оның сенімділігі төмен күйде жарияланғанын және қолмен тексеру ұсынылатынын білдіреді. Редактор қолмен тексерген жазбаны қайта есептеу 90-нан төмен түсірмейді. Бұл — мақаланың өзіне емес, ол туралы деректерімізге берілген баға.

Аңдатпа

Türklerin tarih boyunca farklı coğrafyalarda birçok milletle yolları kesişmiştir. Ermenilerle Türklerin teması da çok eski tarihlere dayanmaktadır. 4-5. yüzyıllarda Hunların Kafkasya’ya yerleşmesiyle bu iki millet arasındaki temas daha da güçlenmiştir. 7. ve 8. yüzyıllardan itibaren Ermeni kaynaklarında Türkçe isimler, kelimeler tespit edilebilmektedir. Ermenilerin dini olan Gregoryanlığı benimsemiş bazı Kıpçak toplulukları Ermeni alfabesini kullanarak 16-17. yüzyıllarda Türkçe eserler meydana getirmişlerdir. Bu eserler arasında vakayinameler, hak kanunları ve tutanaklar, borç anlaşması ve evlilik öncesi anlaşma belgeleri, gramer ve sözlük mahiyetinde filolojik çalışmalar, edebi ve dini içerikli eserler yer almaktadır. Türk dili tarihinde Türklerin kullandığı alfabelerden birisi olan Ermeni alfabesi, 16-17. yüzyıllarda Kıpçakçanın yazımında kullanılmakla birlikte Osmanlı sahasında da 18-20. yüzyıllar arasında Türkçenin yazımında kullanılmıştır. Osmanlı sahasında da Ermeni harfleriyle pek çok eser ortaya çıkarılmıştır. Türkoloji çalışmalarında bu saha ve eserler üzerinde durulmamaktadır. Çalışmamızda Hasmik A. Stepanyan’ın Ermeni Harfli Türkçe Kitaplar ve Süreli Yayınlar Bibliyografyası 1727-1968 adlı eserinden hareketle bu sahada meydana getirilen filolojik kitaplar tespit edilecektir. Tespit edilen filolojik kitaplar, türlerine göre sınıflandırılacaktır.