Аңдатпа
Introduction: Sociological questionnaires play a crucial role in most studies in the field of healthcare, as the validity, reproducibility, and interpretability of research findings largely depend on the quality of the measurement instrument. Incorrectly developed and/or non-validated instruments may lead to systematic measurement errors, distortion of the true characteristics of the phenomenon under study, and, consequently, to inappropriate organizational and managerial decisions. The lack of internationally validated questionnaires aimed at identifying organizational barriers in the provision of uro-andrological care, as well as at building an evidence base for optimizing healthcare services for men, highlights the need for the development and validation of such an instrument. Aim of the Study: to scientifically substantiate the validation process of a multi-aspect questionnaire entitled «Organizational Aspects of Uro-Andrological Care» for its subsequent use by healthcare organization specialists. Materials and Methods: A multi-stage validation procedure was conducted, including the following phases: conceptual (theoretical) validity; face validity; content validity; cognitive validity (pilot study); assessment of internal consistency reliability; and finalization of the questionnaire. Results: The results of the conceptual and face validity assessments demonstrated favorable outcomes. High content validity was confirmed by a panel of eight experts (I-CVI = 0.875–1.00; S-CVI/Ave = 0.987–1.00; S-CVI/UA = 0.895–1.00). The pilot study (n = 10) indicated a high level of interpretative clarity of the questionnaire items. The internal consistency of the instrument was satisfactory (Cronbach’s alpha = 0.739 for 23 included items), indicating an acceptable level of reliability at the pilot testing stage. Conclusions: The developed multi-aspect questionnaire «Organizational Aspects of Uro-Andrological Care» underwent a comprehensive, multi-level validation process. These findings confirm the methodological soundness and scientific applicability of the instrument for use by healthcare organizers in further research aimed at examining organizational aspects of male reproductive health, particularly at the regional level. Введение: Социологические опросники играют ключевую роль в большинстве исследований в области здравоохранения, поскольку валидность, воспроизводимость и интерпретируемость результатов во многом зависят от качества измерительного инструмента. Некорректно разработанные и/или невалидированные инструменты могут приводить к систематическим ошибкам измерения, искажению истинных характеристик изучаемого явления и, как следствие, к принятию неадекватных организационно-управленческих решений. Отсутствие международных валидированных опросников, направленных на выявление организационных барьеров при оказании уро-андрологической помощи, а также на формирование доказательной базы для оптимизации медицинской помощи мужчинам, обуславливает необходимость разработки и валидации такого инструмента. Цель исследования: научно обосновать процесс валидации мультиаспектной анкеты «Организационные аспекты уро-андрологической помощи» для его последующего использования специалистами организаций здравоохранения. Материалы и методы: Проведена многоэтапная процедура валидации, включавшая следующие этапы: концептуальная (теоретическая) валидность; внешняя валидность; содержательная валидность; когнитивная валидность (пилотное исследование); оценка надежности внутренней согласованности; окончательная доработка опросника. Результаты: Результаты оценки концептуальной и внешней валидности продемонстрировали благоприятные показатели. Высокая содержательная валидность была подтверждена экспертной панелью из восьми специалистов (I-CVI = 0,875–1,00; S-CVI/Ave = 0,987–1,00; S-CVI/UA = 0,895–1,00). Пилотное исследование (n = 10) показало высокий уровень интерпретационной ясности формулировок вопросов. Внутренняя согласованность инструмента была удовлетворительной (α Кронбаха = 0,739 для 23 включенных пунктов), что свидетельствует о приемлемом уровне надежности на этапе пилотного тестирования инструмента. Заключение: Разработанный мультиаспектный опросник «Организационные аспекты уро-андрологической помощи» прошел комплексную многоуровневую процедуру валидации. Полученные результаты подтверждают методологическую состоятельность и научную применимость инструмента для использования организаторами здравоохранения в дальнейших исследованиях, направленных на изучение организационных аспектов охраны репродуктивного здоровья мужчин, в частности, на региональном уровне. Кіріспе: Әлеуметтік-сауалнамалық құралдар денсаулық сақтау саласындағы көптеген зерттеулерде шешуші рөл атқарады, себебі зерттеу нәтижелерінің валидтілігі, қайталанғыштығы және интерпретациялануы өлшеу құралының сапасына тікелей байланысты. Дұрыс әзірленбеген және/немесе валидтелмеген құралдар жүйелі өлшеу қателіктеріне, зерттелетін құбылыстың шынайы сипаттамаларының бұрмалануына және соның салдарынан тиімсіз ұйымдастырушылық-басқарушылық шешімдердің қабылдануына әкелуі мүмкін. Уро-андрологиялық көмекті көрсету барысында ұйымдастырушылық кедергілерді анықтауға, сондай-ақ ерлерге медициналық көмекті оңтайландыру үшін дәлелді базаны қалыптастыруға бағытталған халықаралық валидтелген сауалнамалардың болмауы осындай құралды әзірлеу мен валидтілігін анықтау қажеттілігін айқындайды. Зерттеу мақсаты: «Уро-андрологиялық көмектің ұйымдастырушылық аспектілері» атты көпқырлы сауалнаманы денсаулық сақтау ұйымдарының мамандары қолдануы үшін валидтілігін анықтау үдерісін ғылыми тұрғыдан негіздеу. Материалдар мен әдістер: Келесі кезеңдерді қамтитын көпсатылы валидтілікті анықтау жүргізілді: концептуалдық (теориялық) валидтілік; сыртқы валидтілік; мазмұндық валидтілік; когнитивтік валидтілік (пилоттық зерттеу); ішкі келісімділік сенімділігін бағалау; сауалнаманы түпкілікті жетілдіру. Нәтижелер: Концептуалдық және сыртқы валидтілікті бағалау нәтижелері қолайлы көрсеткіштерді көрсетті. Жоғары мазмұндық валидтілік сегіз сарапшыдан тұратын панельмен расталды (I-CVI = 0,875–1,00; S-CVI/Ave = 0,987–1,00; S-CVI/UA = 0,895–1,00). Пилоттық зерттеу (n = 10) сауалнама сұрақтарының интерпретациялық айқындығының жоғары деңгейін көрсетті. Құралдың ішкі келісімділігі қанағаттанарлық болды (23 енгізілген тармақ бойынша Кронбах α = 0,739), бұл пилоттық тестілеу кезеңінде сенімділіктің қабылданатын деңгейін көрсетеді. Қорытынды: «Уро-андрологиялық көмектің ұйымдастырушылық аспектілері» атты әзірленген көпқырлы сауалнама кешенді, көпдеңгейлі валидтілікті растау рәсімінен өтті. Алынған нәтижелер құралдың әдіснамалық негізділігін және ғылыми қолданбалылығын растайды және оны ерлердің репродуктивті денсаулығының ұйымдастырушылық аспектілерін, әсіресе аймақтық деңгейде зерттеуге бағытталған болашақ зерттеулерде денсаулық сақтау ұйымдастырушыларының қолдануына мүмкіндік береді.