Аңдатпа
The article examines the phenomenon of disseminating information about narcotic drugs and psychotropic substances in cyberspace, focusing on its criminological and legal aspects. The authors analyze current trends in the use of the Internet for drug propaganda, including its overt and covert forms on social networks, messengers, and specialized Internet platforms. Particular attention is paid to legislative initiatives in the Republic of Kazakhstan and the Republic of Uzbekistan aimed at tightening liability for propaganda and illegal advertising of drugs. A comparative legal analysis of the criminal and administrative law norms of the two countries revealed the specifics of the subject composition and differences in legal terminology. In addition, preventive measures are considered, including educational and information campaigns, as well as the use of digital monitoring technologies. The conclusion is made about the need for a comprehensive approach based on a combination of legal, technological, and social tools to effectively counter drug propaganda on the Internet. Мақалада сандық кеңістіктегі есірткі және психотроптық заттар туралы ақпараттың таралу құбылысы қарастырылады, оның криминологиялық және құқықтық аспектілеріне назар аударылады. Авторлар әлеуметтік желілерде, мессенджерлерде және мамандандырылған интернет-платформаларда оның көрінуінің ашық және жасырын нысандарын қоса алғанда, есірткіні насихаттау үшін Интернетті пайдаланудың заманауи тенденцияларын талдайды. Есірткіні насихаттау және заңсыз жарнамалау үшін жауапкершілікті қатаңдатуға бағытталған Қазақстан Республикасы мен Өзбекстан Республикасының заңнамалық бастамаларына ерекше назар аударылды. Екі елдің қылмыстық және әкімшілік құқық нормаларын салыстырмалы-құқықтық талдау субъектілік құрамның ерекшелігін және заң терминологиясындағы айырмашылықтарды анықтауға мүмкіндік берді. Сонымен қатар, білім беру және ақпараттық науқандарды, сондай-ақ цифрлық мониторинг технологияларын пайдалануды қамтитын алдын алу шаралары қарастырылуда. Интернетте есірткіні насихаттауға тиімді қарсы тұру үшін құқықтық, технологиялық және әлеуметтік құралдардың үйлесіміне негізделген кешенді тәсілдің қажеттілігі туралы қорытынды жасалды. В статье рассматривается феномен распространения информации о наркотических средствах и психотропных веществах в цифровом пространстве, акцентируется внимание на его криминологических и правовых аспектах. Авторы анализируют современные тенденции использования интернета для наркопропаганды, включая открытые и скрытые формы её проявления в социальных сетях, мессенджерах и на специализированных интернет-платформах. Особое внимание уделено законодательным инициативам Республики Казахстан и Республики Узбекистан, направленным на ужесточение ответственности за пропаганду и незаконное рекламирование наркотиков. Сравнительно-правовой анализ норм уголовного и административного права двух стран позволил выявить специфику субъектного состава и различия в юридической терминологии. Кроме того, рассматриваются профилактические меры, включающие образовательные и информационные кампании, а также использование цифровых технологий мониторинга. Сделан вывод о необходимости комплексного подхода, основанного на сочетании правовых, технологических и социальных инструментов, для эффективного противодействия наркопропаганде в интернете.