Аңдатпа
Introduction. Osteosarcopenia is a recently recognized geriatric syndrome characterized by the coexistence of reduced bone mineral density (osteopenia/osteoporosis) and sarcopenia (decrease in muscle mass and physical strength). This syndrome is associated with an increased risk of falls, fractures, functional impairment, hospitalization, and mortality, which underscores its high clinical relevance in the context of population aging. Aim. To analyze current literature on osteosarcopenia, summarizing data on the disease concept, pathogenetic mechanisms, prevalence, risk factors, and diagnostic criteria. Search strategy. A systematic literature search was conducted in the PubMed and Google Scholar databases, covering studies published over the past 10 years. A total of 31 studies addressing the epidemiology, pathophysiology, and diagnosis of osteosarcopenia were included in the review. Results. The results demonstrate substantial variability in the prevalence of osteosarcopenia across different populations, ranging from 1.5% to 19.6%, with a higher prevalence observed among older women. Osteosarcopenia develops through shared pathogenetic mechanisms, including chronic inflammation, hormonal imbalance, vitamin D deficiency, reduced physical activity, and disturbances in bone–muscle metabolism. Contemporary diagnostic approaches are based on the EWGSOP2 and AWGS criteria, incorporating assessments of muscle strength, muscle mass, physical performance, and bone mineral density. Conclusions. Thus, osteosarcopenia is a multifactorial syndrome with a pronounced negative impact on prognosis and quality of life in older patients, highlighting the need for early diagnosis, comprehensive screening, and the development of interdisciplinary preventive and therapeutic strategies. Актуальность. Остеосаркопения представляет собой недавно признанный гериатрический синдром, характеризующийся сочетанием снижения минеральной плотности костной ткани (остеопения/остеопороз) и саркопении (снижение мышечной массы и физической силы). Данный синдром ассоциирован с повышенным риском падений, переломов, функциональных нарушений, госпитализации и смертности, что определяет его высокую клиническую значимость в условиях старения населения. Цель. Анализ современных литературных источников, посвящённых остеосаркопении, с обобщением данных о концепции заболевания, патогенетических механизмах, распространённости, факторах риска и диагностических критериях. Стратегия поиска. Проведён систематический поиск публикаций в базах данных PubMed и Google Scholar за последние 10 лет. В обзор включены 31 исследований, посвящённых эпидемиологии, патофизиологии и диагностике остеосаркопении. Результаты анализа свидетельствуют о значительной вариабельности распространённости остеосаркопении в разных популяциях (от 1,5% до 19,6%), с более высокой частотой среди женщин пожилого возраста. Установлено, что остеосаркопения формируется на фоне общих патогенетических механизмов, включая хроническое воспаление, гормональный дисбаланс, дефицит витамина D, снижение физической активности и нарушения костно-мышечного метаболизма. Современные диагностические подходы основаны на критериях EWGSOP2 и AWGS с использованием оценки мышечной силы, массы, физической работоспособности и минеральной плотности кости. Выводы. Таким образом, остеосаркопения является мультифакторным синдромом с выраженным негативным влиянием на прогноз и качество жизни пожилых пациентов, что подчёркивает необходимость ранней диагностики, комплексного скрининга и разработки междисциплинарных профилактических и терапевтических стратегий. Кіріспе. Остеосаркопения – сүйек тінінің минералдық тығыздығының төмендеуімен (остеопения/остеопороз) және саркопениямен (бұлшықет массасы мен физикалық күштің төмендеуі) қатар жүретін, жақында ғана мойындалған гериатриялық синдром. Бұл синдром құлау, сыну, функционалдық бұзылыстар, ауруханаға жатқызу және өлім-жітім қаупінің жоғарылауымен байланысты, бұл халықтың қартаюы жағдайында оның клиникалық маңыздылығын айқындайды. Мақсаты. Остеосаркопенияға арналған заманауи ғылыми дереккөздерді талдау, ауру тұжырымдамасы, патогенетикалық механизмдері, таралуы, қауіп факторлары және диагностикалық критерийлері туралы мәліметтерді жинақтау. Іздеу стратегиясы. Соңғы 10 жыл ішінде жарияланған зерттеулерді қамтитын PubMed және Google Scholar дерекқорларында жүйелі әдеби іздеу жүргізілді. Шолуға остеосаркопенияның эпидемиологиясына, патофизиологиясына және диагностикасына арналған 31 зерттеу енгізілді. Нәтижелер. Талдау нәтижелері остеосаркопенияның әртүрлі популяциялардағы таралу жиілігінің айтарлықтай өзгермелі екенін көрсетті (1,5%-дан 19,6%-ға дейін), бұл көрсеткіш егде жастағы әйелдер арасында жоғары болды. Остеосаркопенияның дамуы созылмалы қабыну, гормоналдық теңгерімсіздік, D дәруменінің тапшылығы, физикалық белсенділіктің төмендеуі және сүйек-бұлшықет метаболизмінің бұзылыстары сияқты ортақ патогенетикалық механизмдермен байланысты. Қазіргі диагностикалық тәсілдер EWGSOP2 және AWGS критерийлеріне негізделіп, бұлшықет күші, бұлшықет массасы, физикалық жұмыс қабілеті және сүйек тінінің минералдық тығыздығын бағалауды қамтиды. Қорытынды. Осылайша, остеосаркопения егде жастағы науқастардың өмір сүру болжамы мен өмір сапасына айқын теріс әсер ететін көпфакторлы синдром болып табылады, бұл ерте диагностика жүргізудің, кешенді скринингтің және пәнаралық профилактикалық әрі емдік стратегияларды әзірлеудің маңыздылығын көрсетеді.