Аңдатпа
Introduction. Cardiovascular diseases (CVD) still remain a major health problem, occupying a leading position in the structure of morbidity and mortality. The incidence of comorbidities increases with age and when CVD is added to cancer, it becomes a major healthcare problem. The aim. To identify earlier echocardiographic changes in myocardial dysfunction in patients with hepatocellular carcinoma without cardiovascular disease receiving targeted therapy along or in combination with transcatheter arterial embolization (TACE). Materials and methods. In this prospective study, 73 patients undergoing targeted therapy by sorafenib and targeted therapy by sorafenib + TACE (doxorubicin) for hepatocellular carcinoma, underwent serial echocardiograms pre- and 6 months during therapy. Left ventricular ejection fraction (LVEF), left ventricular end-diastolic volume (LVEDV) and left ventricular end-systolic volume (LVESV) and global longitudinal strain (GLS) of the left ventricle. The mean values of the listed echocardiography parameters were assessed both within groups over time and between groups of patients receiving different treatment protocols. The nonparametric method U Mann-Whitney (between groups) and Wilcoxon criterion (within group) were used for samples with irregular distribution. Student's t-test was used for parameters with normal distribution. Statistically significant differences were considered at p<0.05. Results. Baseline left ventricular ejection fraction (LVEF) before targeted therapy along and targeted therapy + TACE was 61,6±4,4% vs 58,2±3,9% respectively. LVEF, LVEDV and LVESV there were no statistically significant changes in ejection fraction within 6 months from the start of therapy. However, we found a statistically significant decrease in GLS: -14,2±2,9 and -14,8±2,2, p=0,044 in both groups after 6 months targeted therapy; -20,1±2,6 and -14,2±2,9, p=0,029in target therapy along group in dynamics after 6 months of therapy; -20,4±2,0 and -14,8±2,2, р=0,036 in target therapy + TACE group in dynamics after 6 months of therapy. Conclusion. GLS can be used to determine preclinical myocardial systolic dysfunction in patients undergoing anticancer therapy. Введение. Сердечно-сосудистые заболевания (ССЗ) остаются одной из главных проблем здравоохранения, занимая ведущее место в структуре заболеваемости и смертности. Частота сопутствующих заболеваний увеличивается с возрастом, и когда ССЗ сочетаются с раковыми заболеваниями, это создает серьезные проблемы для здравоохранения. Цель. Целью данного исследования было выявление ранних эхокардиографических изменений миокардиальной дисфункции у пациентов с гепатоцеллюлярной карциномой (ГЦК), не имеющих предшествующих сердечно-сосудистых заболеваний, которые получали таргетную терапию как в монотерапии, так и в комбинации с трансартериальной химиоэмболизацией (ТАХЭ). Материалы и методы. В данном проспективном исследовании участвовали 73 пациента с ГЦК, которые получали таргетную терапию сорафенибом или комбинацию сорафениба и ТАХЭ (доксорубицин). Пациентам выполняли серию эхокардиографического исследования до начала лечения и через 6 месяцев после старта лечения. Оценивались параметры: фракция выброса левого желудочка (ФВЛЖ), конечный диастолический объем левого желудочка (КДО ЛЖ), конечный систолический объем левого желудочка (КСО ЛЖ) и глобальную продольную деформацию левого желудочка (GLS). Для статистической обработки использовались непараметрический критерий Манна-Уитни (для сравнения групп), критерий Уилкоксона (для анализа внутри групп) и t-тест Стьюдента для параметров с нормальным распределением, при этом статистически значимыми считались различия при p<0,05. Результаты. Исходная ФВЛЖ до начала лечения сорафенибом составила 61,6 ± 4,4% в группе сорафениба и 58,2 ± 3,9% в группе сорафениб + ТАХЭ. Через 6 месяцев не было статистически значимых изменений ФВЛЖ, КДО ЛЖ и КСО ЛЖ в обеих группах. Однако было выявлено статистически значимое снижение (GLS): -14,2 ± 2,9 и -14,8 ± 2,2 в группе комбинированной терапии (p=0,044); -20,1 ± 2,6 и -14,2 ± 2,9 в группе сорафениб (p=0,029); -20,4 ± 2,0 и -14,8 ± 2,2 в группе сорафениб + ТАХЭ (p=0,036). Вывод. Глобальная продольная деформация может быть использована для выявлени доклинической миокардиальной систолической дисфункции у пациентов, проходящих противоопухолевую терапию. Кіріспе. Жүрек-қан тамырлары аурулары (ЖҚА) денсаулық сақтаудың негізгі мәселерлерінің бірі бола отырып, ауру мен өлім құрылымында жетекші орын алады. Қосымша жүретін аурулардың жиілігі жас ұлғайған сайын артады және ЖҚА қатерлі ісікпен біріктірілгенде, бұл денсаулық сақтау үшін елеулі мәселелер қаупін тудырады. Мақсаты. Бұл зерттеудің мақсаты монотерапияда да, трансартериялық химиоэмболизациямен (ТАХЭ) біріктірілуде де мақсатты терапия алған алдыңғы жүрек-қан тамырлары аурулары жоқ гепатоцеллюлярлық карциномасы (ГЦК) бар емделушілерде миокард дисфункциясының ерте эхокардиографиялық өзгерістерін анықтау болды. Материалдар мен әдістер. Осы проспективті зерттеуге сорафенибпен мақсатты терапия немесе сорафениб пен ТАХЕ (доксорубицин) комбинациясын алған 73 ГЦК бар пациенттер қатысты. Пациенттерге емдеу басталғанға дейін және емдеу басталғаннан кейін 6 айдан кейін бірқатар эхокардиографиялық зерттеулер жүргізілді. Келесі параметрлер: сол қарыншаның шығарылу (аластау) фракциясы (LVEF), сол қарыншаның соңғы диастолалық көлемі (LVEDV), сол қарыншаның соңғы систолалық көлемі (LVESV) және сол қарыншаның глобалды бойлық деформациясы (GLS) бағаланды. Статистикалық өңдеу үшін Манна-Уитнидің параметрлік емес критерийі (топтарды салыстыру үшін), Уилкоксон критерийі (топтар ішіндегі талдау үшін) және Стьюденттің қалыпты үлестірім параметрлері үшін t тесті қолданылды, p<0,05-тегі айырмашылықтар статистикалық маңызды болып саналды. Нәтижелер. Бастапқы сол қарыншаның шығарылу (аластау) фракциясы (LVEF) сорафенибпен емдеуді бастамас бұрын сорафениб тобында 61,6 ± 4,4% және сорафениб + ТАХЕ тобында 58,2 ± 3,9% құрады. 6 айдан кейін екі топта да LVEF, LVEDV, және LVESV статистикалық маңызды өзгерістер болған жоқ. Алайда, статистикалық маңызды төмендеу (GLS) анықталды: аралас терапия тобында -14,2 ± 2,9 және -14,8 ± 2,2 (p=0,044); сорафениб тобында -20,1 ± 2,6 және -14,2 ± 2,9 (p=0,029); сорафениб + ТАХЕ тобында -20,4 ± 2,0 және -14,8 ± 2,2 (p=0,036). Қорытынды. Ісікке қарсы терапияны қабылдап жатқан науқастарда клиникаға дейінгі миокардтың систолалық дисфункциясын анықтау үшін глобалды бойлық деформацияны қолдануға болады.