Аңдатпа
В статье представлены результаты геомеханического обоснования параметров новой технологии камерно-столбовой разработки с использованием барьерных и массивных целиков в условиях рудника Жомарт. Проведено численное моделирование с применением критерия Хука-Брауна и анализ натурных наблюдений за устойчивостью кровли и целиков на основе данных, собранных в период 2019–2022 гг. Установлено, что уменьшение ширины очистных камер до 7 м при применении массивных целиков обеспечивает повышение устойчивости кровли более чем в полтора раза. Рассчитаны коэффициенты запаса прочности междукамерных, барьерных и массивных целиков. Доказана эффективность предложенной схемы разработки для обеспечения устойчивости выработанного пространства и снижения потерь полезного ископаемого. Полученные результаты рекомендованы к внедрению на объектах с аналогичными геомеханическими условиям Мақалада Жомарт кенішінің жағдайында тосқауыл және массивті кентіректерді қолдана отырып, камералық-бағаналық жүйе негізіндегі жаңа өндіру технологиясының параметрлерін геомеханикалық негіздеу нәтижелері келтірілген. 2019–2022 жылдар аралығында алынған деректер негізінде төбе мен кентіректердің тұрақтылығына далалық бақылау нәтижелері мен Хук-Браун критерийі арқылы сандық модельдеу жүргізілді. Тазарту камераларының ені 7 метрге дейін қысқарған жағдайда массивті кентіректерді қолдану төбе тұрақтылығын 1,5 есеге арттыратыны дәлелденді. Әртүрлі кентіректер үшін беріктік қоры коэффициенттері есептелді. Ұсынылған технологиялық схема кеңістіктің тұрақтылығын қамтамасыз етіп, пайдалы қазбалар шығынын азайтуға мүмкіндік беретіні дәлелденді. Нәтижелер ұқсас геомеханикалық жағдайлары бар кен орындары үшін ұсынылады This paper presents the results of a geomechanical justification of a new room-and-pillar mining technology using barrier and massive pillars at the Zhomart mine. Numerical modeling based on the Hoek-Brown failure criterion and field monitoring of roof and pillar stability were conducted using data from 2019 to 2022. It was found that reducing the stope width to 7 meters while applying massive pillars improves roof stability by more than 1.5 times. Safety factors were calculated for inter-chamber, barrier, and massive pillars. The proposed technological scheme is proven to be effective in ensuring the stability of mined-out areas and reducing ore losses. The results are recommended for implementation at deposits with similar geomechanical conditions