Аңдатпа
В статье описан аналитический метод определения гранулометрического состава взорванной горной массы при шпуровой отбойке пород в горизонтальной подземной выработке. Он базируется на учете размеров зон интенсивного дробления пород вокруг шпурового заряда и содержания естественных отдельностей в массиве пород. Радиусы зон интенсивного дробления рассчитываются по заданным физико-механическим свойствам взрываемых пород и физико-химическим характеристикам применяемых взрывчатых веществ (ВВ). Разработана компьютерная программа автоматизированного определения грансостава взорванной горной массы, взаимоувязывающего влияние физико-технических свойств взрываемых пород, физико-химических характеристик применяемого ВВ и параметров расположения зарядов в массиве пород. С помощью этой программы проведены расчеты прогнозируемого гранулометрического состава пород при различных параметрах буровзрывных работ на месторождении Акжал (ТОО «Nova цинк») Бұл мақалада көлденең жерасты қазбаларында жарылыс ұңғымаларын жару кезінде жарылған тау жыныстарының массасының бөлшектердің өлшемдік таралуын анықтаудың аналитикалық әдісі сипатталған. Ол жарылыс ұңғысының зарядының айналасындағы қарқынды ұсақтау аймақтарының өлшемдеріне және тау массасындағы табиғи қосылыстардың мазмұнына негізделген. Интенсивті ұсақтау аймақтарының радиустары жарылған тау жынысының көрсетілген физикалық-механикалық қасиеттеріне және қолданылатын жарылғыш заттардың физикалық-химиялық сипаттамаларына негізделеді. Жарылған тау жыныстарының физикалық-техникалық қасиеттерінің, қолданылатын жарылғыш заттардың физикалық-химиялық сипаттамаларының және тау-кен массасындағы шпурлардың орналасу параметрлерінің әсерін өзара байланыстыра отырып, жарылған тау-кен массасының бөлшектердің өлшемдік таралуын автоматтандырылған түрде анықтауға арналған компьютерлік бағдарлама әзірленді. Бұл бағдарлама Ақжал кен орнында («Nova Цинк» ЖШС) әртүрлі бұрғылау және жару параметрлері бойынша тау жыныстарының болжамды бөлшектердің мөлшерін есептеу үшін пайдаланылды This article describes an analytical method for determining the grain size distribution of blasted rock mass during blasthole blasting in horizontal underground workings. It is based on taking into account the size of the zones of intense rock fragmentation around the blasthole charge and the content of natural joints in the rock mass. The radii of the zones of intense fragmentation are calculated based on the specified physical and mechanical properties of the blasted rock and the physical and chemical characteristics of the explosives used. A computer program for automated determination of the particle size distribution of blasted rock mass was developed, interrelating the influence of the physical and technical properties of the blasted rock, the physical and chemical characteristics of the explosive used, and the parameters of the charge placement within the rock mass. Using this program, calculations were made of the predicted particle size distribution of rocks under various drilling and blasting parameters at the Akzhal deposit (Nova Zinc LLC)