Аңдатпа
Background. The idea has evolved into what is known as the brain–gut–microbiota system—a more comprehensive framework that reflects the intricate interactions between the central nervous system, the endocrine signaling pathways, the immune system, gut microbes, metabolic processes, and the barrier functions of both the brain and the gut. The coordinated function of these systems is essential for maintaining overall health. When this balance is disrupted, it can contribute to a range of health issues, including mental health disorders such as depression. Materials and methods. A total of 100 patients were selected. Inclusion and exclusion criteria were defined. The main group received a probiotic, the comparison group did not receive it. Non-parametric Mann–Whitney U tests were used for between-group analyses. The qualitative analysis was conducted by groups, anxiety and depression indicators were assessed in both groups, and frequencies were compared using the Pearson chi-square test. Results. The results of the study confirm the fact of the influence of gut microbiota on mental health, specifically on the levels of anxiety and depression. The lack of correlation between the BAI and BDI scales and the GAD-7 and PHQ-9 require further research, probably the PHQ-9 and GAD-7 scales are more concise and less detailed than the BDI and BAI scales. Conclusion. Extensive research has highlighted disturbances in intestinal microbiota and metabolites in depression. The potential benefits of probiotics, prebiotics, and psychobiotics in influencing brain function are indicated by both preclinical and clinical research. Введение. Концепция «мозг-кишечник-микробиота» представляет собой целостную модель, учитывающую сложные взаимодействия между центральной нервной системой, эндокринной и иммунной системами, кишечной микробиотой, метаболическими процессами и барьерными функциями мозга и кишечника. Согласованная работа этих систем необходима для поддержания здоровья; её нарушение может способствовать развитию различных состояний, в том числе депрессивных расстройств. Материалы и методы. В исследование было включено 100 пациентов. Были сформулированы критерии включения и исключения. Основная группа получала пробиотик; контрольная группа его не принимала. Для межгруппового анализа применялись непараметрические тесты Ман‑Уитни (Mann–Whitney U). Качественный анализ проводился по группам, индикаторы тревоги и депрессии оценивались в обеих группах, частоты сравнивались с помощью критерия Пирсона (χ²). Результаты. Результаты исследования подтверждают факт влияния кишечной микробиоты на психическое здоровье, в частности на уровни тревоги и депрессии. Отсутствие корреляции между шкалами BAI и BDI и шкалами GAD‑7 и PHQ‑9 требует дальнейших исследований. Вероятно, шкалы PHQ‑9 и GAD‑7 являются более лаконичными и менее детализированными по сравнению с BDI и BAI. Заключение. Обширные исследования подчеркивают нарушения кишечной микробиоты и метаболитов при депрессии. Применение пробиотиков, пребиотиков и психобиотиков потенциально может влиять на функции мозга, что доказано как доклиническими, так и клиническими исследованиями. Кіріспе. «Ми–ішек–микробиота» тұжырымдамасы орталық жүйке жүйесі, эндокриндік және иммундық жүйелер, ішек микробиотасы, метаболикалық үдерістер мен ми және ішек тосқауылдық функциялары арасындағы күрделі өзара байланыстарды қамтитын тұтас модельді білдіреді. Бұл жүйелердің үйлесімді қызметі денсаулықты сақтауда маңызды рөл атқарады. Оның бұзылуы әртүрлі патологиялардың, соның ішінде депрессиялық бұзылыстардың дамуына ықпал етуі мүмкін. Материалдар мен әдістер. Зерттеу барлығы 100 пациентті қамтыды. Қосылу және алынып тастау критерийлері анықталды. Негізгі топ пробиотик қабылдады, ал бақылау тобы қабылдамады. Топтар арасындағы айырмашылықтарды бағалау үшін Манн–Уитни (Mann–Whitney U) параметрлік емес тесттері қолданылды. Сапалық талдау топтар бойынша жүргізілді, мазасыздық пен депрессия көрсеткіштері екі топта да бағаланды, жиіліктер Пирсон (χ²) критерийімен салыстырылды. Нәтижелері. Зерттеу нәтижелері ішек микробиотасының психикалық денсаулыққа, атап айтқанда үрей мен депрессия деңгейлеріне әсер ететінін растайды. BAI және BDI шкалалары мен GAD-7 және PHQ-9 шкалалары арасындағы корреляцияның болмауы қосымша зерттеуді талап етеді. PHQ-9 және GAD-7 шкалалары BDI мен BAI-ға қарағанда қысқа және аз егжей-тегжейлі болып келуі мүмкін. Қорытынды. Көптеген зерттеулерде депрессия кезінде ішек микробиотасы мен оның метаболиттерінің бұзылуы анықталған. Пребиотиктер, пробиотиктер және психобиотиктердің ми функциясына әсер ету және психикалық жағдайды жақсарту мүмкіндігі клиникаға дейінгі және клиникалық зерттеулерде дәлелденген.