Аңдатпа
Введение. Рецессия десны является распространенной проблемой, характеризующейся атрофическими изменениями пародонта и апикальным смещением маргинальной десны. Эта патология встречается у значительной части взрослого населения и часто вызывает не только эстетический дефект, но и гиперчувствительность у шейки зуба. Причины включают анатомические особенности, патологические состояния и ятрогенные факторы. Целью исследования является изучение и сравнение различных методов моделирования рецессии десны у лабораторных животных, а также их эффективности для разработки новых методов и материалов для лечения. Стратегия поиска. Для исследования были выбраны публикации по моделированию рецессии десны в базах данных Medline/PubMed, Cochrane library, Web of Science, eLibrary. При отборе исследований учитывались следующие параметры: дизайн исследования, вид лабораторных животных, локализация рецессии (верхняя или нижняя челюсть), группа зубов, техника и сложность моделирования, сроки формирования рецессии и морфологические характеристики полученного дефекта. Включались экспериментальные исследования, в которых четко описывались методики создания рецессии десны, проводимые на собаках, свиньях, крысах, кроликах или макаках. Рассматривались как механические методы (иссечение костной ткани, наложение лигатур), так и химические способы воздействия. Важным критерием включения являлось наличие объективных данных о размере рецессии, сроках ее формирования и морфологических изменениях тканей. Исключались исследования, посвященные исключительно воспалительным заболеваниям десны, в которых рецессия формировалась без искусственного моделирования. Не рассматривались клинические исследования, описания отдельных клинических случаев, обзорные статьи без оригинальных данных, а также публикации на языках, отличных от английского и русского. Результаты. Изучены различные методы моделирования рецессии десны, включая механическое удаление костной ткани, воздействие на круговую связку пародонта, а также использование лигатур и фиксирующих материалов. Эксперименты проводились на свиньях, собаках и крысах с различными результатами по размеру и локализации рецессии. Выводы. Создание адекватной экспериментальной модели рецессии десны является важным шагом для дальнейшей разработки безопасных и эффективных методов лечения. Моделирование рецессии на животных позволяет оптимизировать методы и материалы для клинического применения, однако остаются вопросы стандартизации данных моделей. Introduction. Gingival recession is a common problem characterized by atrophic changes in the periodontium and apical displacement of the marginal gingiva. This pathology occurs in a significant proportion of the adult population and often causes not only an aesthetic defect, but also hypersensitivity at the neck of the tooth. The causes include anatomical features, pathological conditions and iatrogenic factors. The aim of the study is to study and compare various methods of modeling gingival recession in laboratory animals, as well as their effectiveness for the development of new methods and materials for treatment. Search Strategy. Publications on modeling gingival recession in the Medline / PubMed, Cochrane library, Web of Science, eLibrary databases were selected for the study. The following parameters were considered when selecting studies: study design, type of laboratory animal, localization of the recession (maxilla or mandible), tooth group, technique and complexity of modeling, timing of recession formation, and morphological characteristics of the resulting defect. Experimental studies were included if they provided a clear description of the methods used to induce gingival recession in dogs, pigs, rats, rabbits, or macaques. Both mechanical methods (bone tissue excision, ligature placement) and chemical approaches were considered. An important inclusion criterion was the availability of objective data on the size of the recession, the time required for its formation, and the morphological changes in the tissues. Studies focusing exclusively on inflammatory periodontal diseases, in which recession developed without artificial modeling, were excluded. Clinical studies, case reports, review articles without original data, and publications in languages other than English and Russian were also not considered. Results. Various methods of modeling gingival recession were studied, including mechanical removal of bone tissue, impact on the circular ligament of the periodontium, as well as the use of ligatures and fixing materials. Experiments were conducted on pigs, dogs and rats with different results in terms of the size and localization of the recession. Conclusions. The creation of an adequate experimental model of gingival recession is an important step for the further development of safe and effective treatment methods. Modeling recession on animals allows optimizing methods and materials for clinical use, but questions remain about the standardization of these models. Кіріспе. Гингивальды рецессия - атрофиялық периодонтальды өзгерістермен және шеткі қызылиектіңапикальды ығысуыменсипатталатын кеңтаралған мәселе. Бұлпатология ересек тұрғындардың айтарлықтай бөлігінде кездеседі және жиі эстетикалық ақауды ғанаемес, сонымен қатартістіңмойын аймағындағы жоғарысезімталдықтытудырады. Себептерге анатомиялықерекшеліктер, патологиялық жағдайлар жәнеятрогендік факторлар жатады. Зерттеудің мақсаты – зертханалықжануарларда қызылиектіңрецессиясын модельдеудің әртүрлі әдістерін, сондай-ақемдеудің жаңа әдістері мен материалдарын әзірлеудегітиімділігін зерттеу жәнесалыстыру. Іздеу стратегиясы.Зерттеу үшінMedline/PubMed, Cochrane кітапханасы, Web of Science және eLibrary дерекқорларында қызыл иектіңрецессиясын модельдеу бойынша жарияланымдар таңдалды. Зерттеулерді іріктеу барысында келесі параметрлер ескерілді: зерттеу дизайны, зертханалық жануар түрі, рецессияның орналасуы (жоғарғы немесе төменгі жақ), тіс топтары, модельдеудің техникасы мен күрделілік дәрежесі, рецессияның қалыптасу мерзімі және алынған ақаудың морфологиялық сипаттамалары. Иттерде, шошқаларда, егеуқұйрықтарда, қояндарда немесе макакаларда жүргізілген, қызыл иек рецессиясын жасанды жолмен жасау әдістері нақты сипатталған эксперименттік зерттеулер іріктеуге енгізілді. Сүйек тінін кесу, лигатура салу сияқты механикалық тәсілдермен қатар, химиялық әсер ету әдістері де қарастырылды. Қосылу критерийлерінің маңыздысы — рецессияның мөлшері, оның қалыптасу мерзімдері және тіндердің морфологиялық өзгерістері туралы объективті деректердің болуы. Жасанды модельдеусіз, тек қызыл иек қабыну ауруларына арналған зерттеулер, сондай-ақ клиникалық зерттеулер, жекелеген клиникалық жағдайларды сипаттайтын мақалалар, түпнұсқалық деректері жоқ шолу мақалалар және ағылшын мен орыс тілдерінен басқа тілдердегі жарияланымдар іріктеуден алынып тасталды. Нәтижелер. Гингивальды рецессияны имитациялау үшін әртүрлі әдістерзерттелді, соныңішінде сүйектінін механикалықалу, периодонтальды айналмалы байламды манипуляциялау және лигатуралар мен бекіту материалдарын қолдану. Шошқаларға, иттер мен егеуқұйрықтарға тәжірибелер жүргізілді, олар құлдыраудың мөлшері мен орналасуына байланысты әртүрлі нәтижелерберді. Қорытындылар.Гингивальды рецессияныңбарабар эксперименттік моделін құру қауіпсіз жәнетиімді емдеу әдістерінодан әрідамыту үшін маңызды қадамболып табылады. Жануарлардың құлдырауын модельдеу клиникалық қолдану үшін әдістер мен материалдарды оңтайландыруға мүмкіндікбереді, бірақ бұл модельдерді стандарттауға қатысты сұрақтар қалады.