ЦИФРЛАНДЫРУ ЖАҒДАЙЫНДА ҰЙЫМДАРДЫҢ АҚПАРАТТЫҚ ҚАУІПСІЗДІК САЯСАТЫНЫҢ ТИІМДІЛІГІН БАҒАЛАУДЫҢ ӘДІСТЕМЕЛІК ТӘСІЛДЕРІН ТАЛДАУ

2025

Толық мәтін Ашық қол жеткізу: Hybrid Метадеректер (CSL-JSON)
DOI 10.58805/kazutb.v.2.27-840
Деректер сенімділігі 70 орташа
Бұл баға қалай есептеледі

Ол жазбаның өзінің тексерілетін белгілерінен құралады: мақаланың DOI-і бар ма, оның деректерін қанша тәуелсіз дереккөз растады, міндетті өрістер толтырылған ба және соңғы растау қаншалықты жаңа. Дереккөздер арасындағы алшақтық пен идентификатордың болмауы бағаны төмендетеді. 80-нен бастап мән жазбаның қосымша тексерусіз жарияланғанын, 60-тан 79-ға дейін — оның сенімділігі төмен күйде жарияланғанын және қолмен тексеру ұсынылатынын білдіреді. Редактор қолмен тексерген жазбаны қайта есептеу 90-нан төмен түсірмейді. Бұл — мақаланың өзіне емес, ол туралы деректерімізге берілген баға.

Аңдатпа

Экономика мен қоғамның қарқынды цифрлық дамуы жағдайында ұйымдардың ақпараттық қауіпсіздігін қамтамасыз ету тұрақтылық пен бәсекеге қабілеттіліктің негізгі факторы болып табылады. Ұйымдар деректердің сыртқа шығуы, кибершабуылдар және рұқсатсыз қол жеткізу сияқты қауіптердің күшеюімен бетпе-бет келеді. Мақала техникалық, ұйымдастырушылық және әлеуметтік аспектілерді ескере отырып, ұйымдардағы ақпараттық қауіпсіздік саясатының тиімділігін бағалаудың әдіснамалық тәсілдерін талдауға арналған. Зерттеу барысында техникалық және ұйымдастырушылық факторлар, сондай-ақ әлеуметтік-техникалық контекст ескерілген. Халықаралық стандарттар (ISO/IEC 27001, NIST SP 800-53, COBIT), сандық әдістер (FMEA, OCTAVE), мультикритериалды талдау (MCDA) және киберқауіпсіздік жетілу модельдері талданып, олардың артықшылықтары мен шектеулері анықталды. Әдістерді қолданудың тиімділігі ұйымның құрылымы мен оның цифрлық инфрақұрылымының ерекшеліктеріне байланысты өзгеретіні дәлелденді. Ғылыми зерттеулерге негізделген талдау құқықтық реттеу, басқарушылық құрылым және ақпараттық активтерді техникалық қорғау мәселелерін қамтыды. Эмпирикалық деректер негізінде бағалау әдістерінің салыстырмалы талдауы жүргізіліп, олардың қолданылуында кездесетін негізгі мәселелер анықталды. Зерттеу нәтижелеріне сүйене отырып, ақпараттық қауіпсіздікті басқару жүйесін жетілдіру, ресурстарды оңтайлы пайдалану және киберқауіптерге төзімділікті арттыру бойынша ұсыныстар әзірленді. Жүргізілген зерттеу ақпараттық қауіпсіздікті бағалауда жүйелі тәсілді қолданудың маңыздылығын растайды. Халықаралық стандарттар, сандық көрсеткіштер және стратегиялық басқару әдістерін біріктіру арқылы ұйымдар ықтимал қауіптерді төмендетіп, деректерді қорғау деңгейін арттырып, кибершабуылдарға қарсы тұрақтылығын күшейте алады.